Boehm's tegenstrijdigheid

In de blog: : De zwarte doos datum reacties: 4

Zoals in recente blogs besproken leidt Boehm het ontstaan af van klassen - heersers en onderdanen, of leiders met inzicht en volgelingen die dat inzicht volgen - uit een materiële noodzaak, een schaarste aan bepaalde middelen die beter kan opgelost worden door te investeren in (1) zoeken naar nieuwe bronnen van levensmiddelen of grondstoffen of (2) nieuwe technieken die toestaan meer te maken van gekende levensmiddelen of (al dan niet al voor de mens verwerkte) grondstoffen.

Er zijn wetenschappelijke verklaringen die tegenstrijdig, ja zelfs tegengesteld zijn aan deze uitleg. Archeologen en historici verklaren het ontstaan van politiek complexe samenlevingen niet uit een schaarste, maar uit een overvloed aan levensmiddelen die ontstaat wanneer men aan landbouw doet, dwz gewassen gaat cultiveren. Hier gaat het om een nieuwe techniek die een toestand van stabiliteit of schaarste omzet naar een toestand van overvloed, waarna specialisten kunnen worden vrijgemaakt om tijd te spenderen aan politieke structuren ...

Het draait om de mens

In de blog: : Wereldvreemd datum reacties: 237

Het grote probleem bij het westerse wetenschappelijke denken is dat de enige oorzaken die daarbij in aanmerking worden genomen, de werkoorzaken zijn. Dat wat bij Aristoteles de 'causa efficiens' heet. De andere drie Aristotelische veroorzakingen worden nauwelijks in aanmerking genomen. Hooguit proberen evolutiebiologen de ontwikkeling van organen te verklaren vanuit het doel dat ze moeten dienen, dus op een teleologische manier. Maar fysici kennen alleen de werking van de natuurkrachten en de gevolgen die die hebben. En dan noemen ze de theorie die die natuurkrachten beschrijft de “Theorie van alles”.

Waarom is wiskunde moeilijk?

In de blog: : Wereldvreemd datum reacties: 35

Er zijn maar weinig mensen die na de middelbare school kiezen voor een wiskunde-opleiding. Feitelijk zijn het er te weinig, want mensen die exact kunnen denken zijn hard nodig voor de technische en wetenschappelijke innovatie die noodzakelijk is om onze economische positie in de toekomst te kunnen handhaven. De meeste mensen vinden wiskunde moeilijk. Maar waarom zou dat het geval zijn? En als het zo moeilijk is, waarom kan het niet gemakkelijker worden gemaakt?

Platonisme

In de blog: : Wereldvreemd datum reacties: 31

Veel mensen denken dat de wetenschap op zoek is naar het mechanisme van de werkelijkheid. De wetenschap probeert te achterhalen wat ervoor zorgt dat er gebeurt wat er gebeurt en onthult daarbij de regels waaraan de werkelijkheid voldoet. Maar wetenschap is een menselijke activiteit, en de werkelijkheid is niet door mensen gemaakt. En zelfs al zouden wij de werkelijkheid volledig in regels kunnen vangen, dan nog zijn we zelf niet in staat een werkelijkheid te scheppen die aan die regels voldoet.

Artificiële intelligentie

In de blog: : Wereldvreemd datum reacties: 66

Als je de menselijke hersenen zou kunnen nabouwen in elektronische vorm, begrijp je dan hoe menselijke intelligentie werkt?

Constructies

In de blog: : Wereldvreemd datum reacties: 28

De wereld van de techniek bestaat autonoom naast de wereld van de natuur. De techniek kent zijn eigen methoden en materialen. En de techniek is gemaakt voor mensendoelen. De natuur daarnaast heeft geen behoefte aan de mens. De mens is dan wel uit de natuur voortgekomen, maar is niet een noodzakelijk onderdeel ervan, hooguit een zeer recente toevoeging. Dat wil zeggen: recent vanuit het perspectief van de natuur. En vanuit de natuur bezien, betekent de mens eerder een last dan een lust.

Bijwerkingen van bijwerkingen

In de blog: : Wereldvreemd datum reacties: 4

Ik maak altijd veel meer pannenkoeken dan ik op kan. Hoe komt dat? Wel, ik begin met een afgemeten hoeveelheid meel. Daar voeg ik keurig een eitje aan toe, en dan giet ik er melk bij. Ik doe dat natuurlijk al roerend, en schenk de melk bij vanuit het pak. De kunst is dan op tijd op te houden, voordat het beslag te dun wordt. En die kunst, daar ben ik niet zo bedreven in. Ik stop op een bepaald moment, en dan hoop ik dat verder roeren een beslag van de juiste consistentie oplevert. Maar meestal blijkt het te dun voor stevige pannenkoeken. Dus moet er weer meel bij. En dat gaat dan vanuit de zak, met als gevolg dat het eindresultaat weer te dik is. Dan neem ik dus weer het pak melk ter hand....

Inferno

In de blog: : Wereldvreemd datum reacties: 25

Attentie spoiler! Wil je het boek nog lezen, lees het onderstaande dan niet.

De nieuwste thriller van Dan Brown gaat over een geniale geleerde die een virus over de mensheid verspreidt dat tot een afname van het aantal mensen op aarde moet leiden. Zijn motivatie is puur Malthusiaans, en wordt onderbouwd met grafieken die zouden moeten aantonen dat het aantal mensen exponentieel stijgt. Hoewel het verhaal beschrijft hoe een groep personen probeert de verspreiding van dat virus te verhinderen, lees je tussen de regels door toch een sympathie voor het streven de groei van de wereldbevolking met wetenschappelijke middelen aan banden te leggen. Is die sympathie gerechtvaardigd?

Op de grens van twee werelden

In de blog: : Wereldvreemd datum reacties: 101

Ons leven speelt zich af in twee werelden, laten we zeggen: de buitenwereld en de binnenwereld. Daar kun je verschillende dingen onder verstaan. Plato had het over de schimmen in een grot versus de zonbeschenen wereld daarbuiten. Kant had het over het fenomenon en het noumenon. Ik bedoel met de buitenwereld dat wat we de werkelijkheid noemen, de wereld van de verschijnselen, van dat wat ons overkomt, de manifeste wereld. De binnenwereld is dan een persoonlijke werkelijkheid, de wereld van de ideeën, van de betekenissen, de gedachte-wereld. En wij leven op de grens, de grens van objectief en subjectief.

Scheppen met en zonder plan

In de blog: : Wereldvreemd datum reacties: 45

Als je over de aarde wandelt, dan kom je van alles tegen: bergen en beken, bomen en beren, boten en bankgebouwen. Daar zijn verschillende producenten voor verantwoordelijk: natuurkrachten, biologische mechanismen en menselijke activiteiten. Alle drie zijn creatief, in de zin dat ze objecten produceren van soorten die er eerder niet waren. Maar die objecten zijn wel heel verschillend. Met name levende wezens en technische artefacten verschillen ingrijpend van elkaar. Hoe komt dat?