Pacifisme

In de blog: : Over de ethiek van de seculiere samenleving datum reacties: 3

Oorlog bestaat zo'n tienduizend jaar, waarschijnlijk even lang als mensenoffers en slavernij. Het zou allemaal begonnen zijn met de uitvinding van (dwang-)arbeid (landbouw etc...).

Het Zionisme Bij Nader Inzien (Hannah Arendt)

In de blog: : Over de ethiek van de seculiere samenleving datum reacties: 23

Hannah Arendt schreef de artikels gebundeld in Het zionisme bij nader inzien (Amsterdam, Mets & Schilt, 2005) net voordat de staat Israel een feit werd (op 14 mei 1948.) Zij voorzag haarscherp dat de staat Israel zou verworden tot een militaire vesting, bewoond door een grimmige "kleine krijgersstam." Opmerkelijk omdat juist Arendt zich zo sterk verbonden voelde met het lot van de Joden. Ondanks haar befaamdheid als filosoof werden deze artikels destijds voor publikatie geweigerd omdat ze tegen de haren in streken van het extreme zionisme, dat het hele Westen in zijn greep had gekregen. Hoe een kleine groep extremisten op korte tijd het middenveld kan overnemen als de omstandigheden verschuiven, is een van de lessen waar men niet licht mag overstappen.

De Uitvinding Van Het Joodse Volk

In de blog: : Over de ethiek van de seculiere samenleving datum reacties: 3

Geschiedenissen van volkeren, schrijft Sand in de inleiding van The Invention of the Jewish People, zijn gemaakt als de standbeelden op onze kruispunten: groot en heroisch. Het is "wij" en "al de anderen". Europeanen geloofden vroeger dat ze afstamden van de Trojanen. De Grieken waanden zich afstammelingen van Socrates en Alexander de Grote of als de erfgenamen van het Byzantijnse rijk. In de negentiende eeuw veranderden de oude Romeinen in typische Italianen, en Gallische stammen werden Fransen. De pioniers van het Roemeense nationalisme zochten hun verleden in de Romeinse provincie Dacië en noemden zich bijgevolg Roemenen. Britten ontdekten de Keltische koningin Boudicca die weerstand bood aan de Romeinen, en gaven haar een standbeeld. Duitse schrijvers maakten van Arminius, volgens Tacitus de hoofdman van de stam der Cherusken, de vader van Duitsland.

Moordende onschuld

In de blog: : Over de ethiek van de seculiere samenleving datum reacties: 8

Men kent het verhaal van de recente moordpartij in Newtown, Connecticut (USA). Op 14 december 2012 drong een zwaarbewapende man in militair vest een lagere school binnen en vermoordde binnen enkele minuten 26 mensen, waaronder 20 kinderen jonger dan 10. De dader, de 20-jarige Adam Lanza, had net daarvoor zijn moeder omgebracht in hun woning. De wapens, een halfautomatisch vuurwapen en twee zware pistolen, waren haar eigendom.

Iets dergelijks vindt gemiddeld tweemaal per jaar plaats in de US, maar komt ook voor in andere "rijke landen". (Zie ook A Guide to Mass Shootings in America)

Hieronder waarom ik denk dat deze gewelddaden cultureel verklaard en opgelost kunnen worden.

Utilitarisme

In de blog: : Over de ethiek van de seculiere samenleving datum reacties: 52

Toen bleek dat moraal niet van de goden kwam, zijn filosofen andere bronnen gaan zoeken. Het beste wat men gedurende de hele moderne tijd kon bedenken, was utilitarisme in een of andere vorm.

Overbodige oorlogen

In de blog: : Over de ethiek van de seculiere samenleving datum reacties: 7

Cryptoloog Martin Hellman is emeritus professor van Stanford University en een van de bedenkers van het Diffie–Hellman cryptografisch protocol, en staat bijgevolg aan de basis van de computerbeveiliging waar we dagelijks op rekenen.

Daarnaast ijvert Martin Hellman tegen nucleaire bewapening en oorlog en onderzoekt hoe beslissingen om oorlog te voeren tot stand komen. Omdat oorlog een ethisch probleem is, en ethiek het onderwerp van mijn blog, acht ik zijn analyses belangrijk. Het is niet mijn bedoeling het proces te maken van mensen of landen. De besproken gegevens bieden wel een unieke kans om oorlogsmechanismes aan het werk te zien.

Europa en de mensen zonder geschiedenis (1)

In de blog: : Over de ethiek van de seculiere samenleving datum reacties: 5

Het boek Europe and the people without history van de befaamde antropoloog Eric Wolf is een klassieker uit 1982, maar in het voorwoord door T.H. Eriksen voor de uitgave van 2010 wordt het met recht een boek voor de eenentwintigste eeuw genoemd. Europe and the people without history is een poging tot antropologische geschiedschrijving, dus met oog voor globale processen maar ook voor lokale contexten. Dat was volledig nieuw in 1982, en, hoewel het belang ervan algemeen erkend is, nog steeds zeldzaam. Het boek is helaas nooit in het Nederlands vertaald. Omdat het onmogelijk samen te vatten is, zal ik hier enkele citaten vertalen. Hier alvast een stukje uit de inleiding. Later meer.

Zorgeloos moorden

In de blog: : Over de ethiek van de seculiere samenleving datum reacties: 9

Meer dan dertig landen, waaronder de USA, GB, China, Indië, Iran en Israël, beschikken over onbemande aanvalsvliegtuigen die bekend staan als "drones". Er bestaan drones die enkel vooor verkenning gebruikt worden, maar deze post gaat over "killing drones": onbemande tuigen gemaakt om mensen te doden. Zulke drones worden niet ingezet tegen militaire doelen, want die zouden deze vliegtuigen met niet te veel problemen neerhalen. De doelen zijn typisch onbewapend en de aanslag gebeurt onverwacht, bijvoorbeeld om terroristen of andere tegenstanders uit te schakelen. Aangezien de slachtoffers niet gekend zijn, de plaatsen waar ze gedood worden geen oorlogsgebied, en er geen rechtszaak die naam waardig heeft plaatsgevonden (waarbij de doodstraf hoe dan ook uitgesloten is), is "moord" de enige juiste aanduiding. De landen die vandaag het meest moorden met drones zijn de USA, GB en Israël.