Religie voor Atheïsten (Alain de Botton)

ReviewAuteur: Dennis Vanden Auweele. datum reacties: 9

Alain de Botton is een in London wonende Zwitser met een zeer indrukwekkende CV voor zijn 42 jaar. Hoewel in King’s College Londen opgeheveld tot Master in de wijsbegeerte, slaagde hij er niet in zijn doctoraat aan Harvard in het begin van de jaren 90 tot een goed einde te brengen. De lokroep om eerder ‘populaire’ werken te schrijven weerhield hem van zijn academisch onderzoek in Franse fenomenologie. Heden is hij gelauwerd auteur van zo’n tiental boeken en benadrukt hij graag in interviews dat hij louter leeft van zijn boek- en filmverkoop, en niet het substantieel familiefortuin dat zijn vader heeft vergaard in de financiële sector. Op z’n minst een provocerend figuur, de Botton poogt reeds jaren filosofie toegankelijk te maken voor het bredere publiek en slaagt hierin met wisselend succes. Vooral zijn televisieserie ‘Philosophy: A Guide to Happiness’ heeft hem bij het bredere publiek doen doorbreken.

Van 'iets' naar iemand

In de blog: : Emanuel Rutten datum reacties: 44

Het lijkt niet onredelijk te veronderstellen dat de hele werkelijkheid uiteindelijk teruggaat op een allerlaatste absolute metafysische grond. Maar wat is dan haar aard?

Natuurmonotheisme of natuuratheisme?

In de blog: : Over de ethiek van de seculiere samenleving datum reacties: 7

Mensen die het pottenbakken niet kennen, zullen zich geen Adam gemaakt uit klei voorstellen. Als je geen koningen hebt kan je niet weten wat een missionaris bedoelt met een opperwezen. Mensen die geen machtige, alles omvattende bureacratie kennen, kunnen zich geen allesziende en alles overheersende oppermacht indenken.

De Nieuwe Theologen

In de blog: : Over de ethiek van de seculiere samenleving datum reacties: 60

(Dit blog is 4 jaar oud, maar nog steeds aktueel lijkt me.)

Er wordt de laatste tijd veel geschreven over “the New Atheists”: Sam Harris, Richard Dawkins, Christopher Hitchens.... Het nieuwe is vooral dat ze ongezouten kritiek geven op religie. Op het eerste zicht is het vreemd dat de “oude atheisten” zich amper uitspraken. Maar men moet bedenken dat tot de achttiende eeuw atheisten werden gefolterd en terechtgesteld, en hun boeken verbrand (Étienne Dolet, Vanini, Lyszczynski, Jean-François de la Barre zijn slechts enkele bekende namen). John Locke schreef dat als mensen niet zouden vrezen voor het zwaard van de rechter, er heel wat meer zichzelf atheist zouden noemen. En tot in onze tijd bleef “godslastering” strafbaar.

Het geloof van atheïsten

In de blog: : Filosofische overpeinzingen datum reacties: 21

Het is een wijdverbreid misverstand te denken dat atheïsten niet gelovig zouden zijn. Overtuigde atheïsten zijn misschien nog wel sterker gelovig als de doorsnee “gelovige”. Ook hier heb je “fundamentalisten” in (zoals bv. Richard Dawkins).

Waarom God niet bestaat

In de blog: : Porphyrios datum reacties: 28

Emanuel heeft de discussie over het wel of niet bestaan van God flink opgeschud. In deze blog zal ik iets zeggen over waarom ik er alle vertrouwen in heb dat God niet bestaat. Ik merk vooraf op dat ik eerdere, beroemde atheïstische pamfletten, zoals die van Russell en in ons taalgebied Philipse, niet heb gelezen: ik neem aan dat mijn gedachtengang deels met die van hen zal overlappen waarbij ik slechts kan hopen toch een originele en minstens zo overtuigende bijdrage te hebben geleverd. Ook ga ik niet in wat je zoal onder God zou kunnen verstaan: het is voor mijn betoog voldoende dat God een bovennatuurlijke entiteit is en wordt gedacht als in ieder geval de persoonlijke Schepper en hemelse Rechter (de meest abstracte, metafysische ‘God van de filosofen’ – zoals die van Spinoza – wordt dus buiten beschouwing gelaten).

Over Porphyrios' betoog 'Waarom God niet bestaat'

In de blog: : Emanuel Rutten datum reacties: 18

In deze bijdrage ga ik in op Porphyrios' betoog 'Waarom God niet bestaat'. Ik zal mij rechtstreeks tot Porphyrios richten, in plaats van over hem te spreken. Dit omdat de tekst van deze bijdrage eerder al als reactie onder Porphyrios' betoog verscheen en ik geen reden zie om mijn aldaar gehanteerde rechtstreekse aanspreekstijl hieronder ineens te veranderen.

Over de redelijkheid van theïsme

In de blog: : Emanuel Rutten datum reacties: 32

In deze bijdrage betoog ik dat het theïsme vanuit wijsgerig gezichtspunt beschouwd een rationeel aanvaardbaar wereldbeeld betreft. Dit doe ik door het verschil tussen wereldbeschouwingen en positieve vakwetenschappelijke theorieën productief te maken. Deze bijdrage is mede tot stand gekomen door recentelijk op dit forum gevoerde discussies, met Porphyrios en anderen.

Swinburne's probabilistische case voor theïsme

In de blog: : Emanuel Rutten datum reacties: 113

Afgelopen week vond aan de Vrije Universiteit een Veritas debat plaats tussen Richard Swinburne en Herman Philipse. Inzet was de vraag of er goede rationele argumenten zijn voor het bestaan van God. Het werk van filosoof en atheïst Philipse is in ons taalgebied natuurlijk redelijk goed bekend. Dit geldt echter in veel mindere mate voor dat van filosoof en theïst Swinburne. Hieronder vat ik de kern van Swinburne's openingsbetoog samen, daarbij onder andere dankbaar gebruikmakend van de 'hand-out' die aan het begin van het debat werd uitgereikt.

Ben ik een atheist?

In de blog: : Wereldvreemd datum reacties: 251

Verschillende mensen hebben mij in de afgelopen tijd voor atheist uitgemaakt. Maar ben ik dat ook? Atheisten zijn godsloochenaars. Maar om God te loochenen moet je een idee hebben wie of wat dat is.

De kunsttempel

In de blog: : Wereldvreemd datum reacties: 30

Het Rijksmuseum in Amsterdam heeft voor volgend jaar filosoof Alain de Botton uitgenodigd als gastcurator. Is dat een goed idee?