De gedachten zijn vrij

In de blog: Over de ethiek van de seculiere samenleving reacties: 33 pdf print

Mario Van Essche van de Humanistisch-Vrijzinnige Vereniging (HVV) in Knack:

Is het rustig en diepzinnig debat onmogelijk geworden? De maatschappij is ongelooflijk complex geworden en in het publiek debat ontbreekt steeds vaker de ruimte voor nuance.__

De publieke opinie is in a state of war. Facebook en Twitter exploderen over Donald Trump (toegegeven: het is een gek), maar hetzelfde gebeurt hier te lande. De Franstalige gemeenschap maakt - oordeelkundig of niet - gebruik van haar recht om een verdrag niet goed te keuren en de sociale media ontploffen. Etienne Vermeersch schrijft een boek en er ontstaan twee kampen (en het is duidelijk dat weinigen dat boek ook gelezen hebben, alvorens een mening te vormen). De minste uitspraak wordt afgestraft en sarcasme of ironie worden niet meer gepercipieerd.

Opiniemakers van kranten doen mee aan dat hyperactieve spel. Het valt daarbij op dat de opiniestukken van de eigen redacteurs van kranten vaak gratis verkrijgbaar zijn op de krantensites, terwijl andere artikelen dat niet zijn.

Polemieken worden in boutades en gemeenplaatsen uitgevochten en iedereen die het waagt een gedurfd standpunt in te nemen, wordt per direct en massaal afgestraft.

Stemwijzers reduceren politieke en ideologische overtuigingen tot een optelsom van gedeelde meningen en schrappen de ideologische analyse als relevant element om tot een stem te komen.

De maatschappij is ongelooflijk complex geworden en in het debat ontbreekt de ruimte voor nuance. Een boerkinidebat absurd vinden, zonder de boerkini an sich te verdedigen, leek in de zomer een onbegonnen zaak. Het is het hele pakket of niets. Zelfs de komkommertijd was in overdrive.

Daarbij valt het op dat het oordeel zich vaak ook uitstrekt tot de persoon met wie men discussieert. Niet alleen de mening wordt afgestraft, maar diegene die ze uit wordt mee in het debat getrokken en het etiket goed of slecht opgespeld.

Het lijkt er wel op dat het uiteindelijke doel is dat iedereen over alles hetzelfde moet denken. En zelfs zij die pleiten voor een nadrukkelijke diversiteit in de samenleving (overigens ook mijn standpunt), dulden andere zienswijzen niet. Andere meningen moeten niet alleen weerlegd worden, maar ook uitgesloten.

Gemeenschappelijke agenda vinden

Dat is niet alleen een probleem van rechts, maar ook van links. Het lijkt alsof sommige zelfverklaarde progressieven niet dulden dat iemand progressief is als men bv. niet volledig akkoord gaat met Dyab Abou Jahjah, niet alles afwijst van Etienne Vermeersch of toch enige bedenkingen heeft bij het feit dat een hoofddoek een voorschrift is dat alleen voor vrouwen geldt en er mogelijk toch wel enige druk gemoeid is met de vrijwillige keuze ervoor. Nog liever decimeert men zijn politieke impact, dan een gemeenschappelijke agenda te vinden waarmee men wel een en ander binnen een democratisch proces in beweging kan zetten.

Citaat uit: http://www.knack.be/nieuws/belgie/is-het-rustig-en-diepzinnig-debat-onmogelijk-geworden/article-opinion-773847.html


Tags
geen tags

Reacties (33)

   

Omdat niemand reageert en daar deze tekst niet op je gewoon ‘Siger Weblog’ staat neem ik aan dat het speciaal voor ons geplaatst is, het volgende:

“Is het rustig en diepzinnig debat (…) ruimte voor nuance.”
“De publieke opinie is in a state of war. Facebook en Twitter exploderen over Donald Trump (toegegeven: het is een gek), maar hetzelfde gebeurt hier te lande.”

Al in de tweede alinea bezondigt schrijver zelf hetgeen hij wil aanklagen: hij noemt Donald Trump een gek!
Hoe geloofwaardig is dan deze aanklacht?

Met de meeste hoogachting.
(De minste uitspraak wordt afgestraft en sarcasme of ironie worden niet meer gepercipieerd.)

   

Dag
Voor mij persoonlijk is en wordt alles gemanipuleerd. Als er een 'opiniepeiling' is, dan gaat 'men' die gewoon volgen, om achteraf op een 'goed' blaadje te komen te staan bij het publiek of oppositie.

Dierbare blogschrijver: wist u dat de titel , een titel is van een lied? In feite een oppositie lied.
In het Duits: Die Gedanken sind frei. Wat men ook met U kunt doen, uw gedachten( mening) kunnen ze niet wegnemen, al sluit men u op in een kerker. Dit werd gezongen door de 'witte roos' clan in nazi Duitsland.... Inhoudelijk heeft dit ook een echt Christelijk ondertoon.
Groetjes
Pauls

   

'gedachten...' heet de cd met liederen uitgegeven door het Humanistisch Verbond Antwerpen ter gelegenheid van hun 50-jarig bestaan.

Met een oude opname genaamd 'Het Lied der Officieele School' in een moderne versie. Ja ja, 'Officieele' staat in oude spelling op de hoes. Zo heette de ‘Staatsscholen’ in België.
Alle dertien liederen staan met tekst op het acht bladzijden dun boekje met een foto van drie mensen op een brug op het blauwe omslag.
Soms als ik in Antwerpen was bij vrienden gingen we wel eens naar een voordracht in dat mooie gebouw in de Langeleemstraat. (Misschien vergis ik me van straatnaam, het is even geleden.) Maar die cd heb ik ergens op zolder in een kartonnendoos!

   

Daar was ik van op de hoogte Pauls. Het lied zou al van 1500 dateren. Maar om dat aan het christendom te koppelen... de macht der gewoonte?

De tekst van de AI-website (http://nachtvandevrijheid.amnesty.nl/index.php/8-algemeen/28-de-gedachten-zijn-vrij)

De gedachten zijn vrij, wie kan ze beletten?
Ze ijlen voorbij naar eigene wetten.
Geen mens kan ze raden, of grijpen of schaden.
Hoe sterk hij ook zij, de gedachten zijn vrij!

Ik denk wat ik wil, wie zal `t mij verbieden.
Mijn denken gaat stil, waarheen het wil vlieden.
Mijn wens en verlangen neemt niemand gevangen.
Hoe sterk hij ook zij, de gedachten zijn vrij!

En als men mij sluit in donkere kerker,
dan lach ik ze uit, mijn geest is toch sterker.
Hij breekt onverdroten, de grendels en sloten
en werpt ze terzij, de gedachten zijn vrij!

   

Goed zo!
Ik kan deze ook in het Duits zingen....Ik wil echt niet pralen hoor.
Aan het Christendom koppelen? Macht der gewoonte? Ik denk het wel...
Maar het is ook zo als je het volgende bedenkt : De Here Xus kunt u mij niet wegnemen,
Maar dat geldt ook voor andersdenkenden. Alhoewel :als ze niet standvastig staan veranderen ze van gedachten..... zoals een kerkhaan verandert van richting volgens de wind.

   

Zomaar
ik citeer een protestantse kerk uit Oostende:' Onderstaand gedicht werd op muziek gezet. Deze melodie komt voor in onze - in eigen beheer - aangemaakte liedbundel en is als het ware het lijflied geworden van onze plaatselijke kerk. '

   

zomaar
'mijn' bron gaat verder in de tijd. Ik citeer:
De gedachten zijn vrij' is een heel oude traditional. Eén van de eerste protestsongs, een aanklacht tegen censuur en controle. Het werd gezongen in de concentratiekampen tijdens de tweede wereldoorlog, het werd verboden door Hitler. Rond 1870, ten tijde van Bismarck werd het gezongen door studenten. Een eeuw vroeger is het terug te vinden in Zuid-Duitse vlugschriften. In een songbook van Pete Seger staat 'die Gedanken sind Frei' vermeld als een lied dat zijn oorsprong vindt in de periode van de boerenoorlogen in Duitsland, omstreeks 1500. Er zijn verschillende bronnen die spreken van een nog veel vroegere oorsprong van dit lied. De grondgedachten van 'die Gedanken sind Frei' zouden oorspronkelijk reeds geformuleerd zijn in de lijnen van een Middelhoogduits gedicht van een zekere Freidanks. Een gedicht dat 'bescheidenheid' heet en dat dateert van 1229. Rond diezelfde periode schreef ook een zekere Walter Von der Vogelweide 'sind doch Gedanken frei'. De Oostenrijkse minnezanger Ditmarck von Aalst schreef rond 1200 'die Gedanken die sind ledig frei'.
Dag!

   

Siger,

Wat je citeert is m.i. waar, maar ook wel heel erg een open deur intrappen.
Wat ik mis, is de analyse.
Waarom is een rustig en diepzinnig debat onmogelijk geworden?

Heeft het te maken met de media - Facebook, de anonimiteit die je geniet op het internet, het gemak waarmee je een "community" van gelijkgezinden vindt op één of ander forum etc. - of heeft het te maken met de onderwerpen waarover men debatteert?
Die media spelen ongetwijfeld een rol - alhoewel je je ook kunt afvragen of het normaal is dat een twitterstorm etc. verheven wordt tot "publiek debat".
Een twitterstorm lijkt me een uitvergroting van iets wat zich vroeger afspeelde aan de toog van een café - met bon mots, heftige discussies, krasse standpunten en halfdronken vervloekingen etc. - maar nog niet zo lang geleden zou niemand zulk cafétoogdebat verheven hebben tot een relevant publiek debat. Niemand zou gezegd hebben: een genuanceerd publiek debat is onmogelijk geworden, kijk maar naar wat er gisteren allemaal gezegd is in duivenlokaal "De Zwaluw" in Bierbeek.

Maar die onderwerpen spelen ook mee. Neem wat Mario Van Essche opsomt in dit citaat:
- CETA en Wallonië
- Vermeersch
- Hoofddoeken
- Ideologische analyse
- Opiniestukken in kranten
- Diversiteit.

Op CETA na zijn dat in hoge mate zgn. "levensbeschouwelijke" onderwerpen, want ook die ideologie waarover men discussieert, is tegenwoordig vaak een levensbeschouwelijke ideologie. Wat bedoeld is met die opiniestukken, is niet geheel duidelijk. Misschien bedoelt Van Essche dat opinies een belangrijker plaats innemen dan feiten in de publiek beschikbare berichtgeving?

En dat brengt me bij links, en bij progressieve mensen. Ik heb de indruk dat mensen die zichzelf progressief achten, zich tegenwoordig hoofdzakelijk profileren met levensbeschouwelijke en uiteindelijk zeer persoonlijke standpunten. Vragen stellen bij de hoofddoek = islamofobie; vragen stellen bij de zegeningen van diversiteit = racisme; vragen stellen bij Europa = verfoeilijk nationalisme; opmerken dat het succes van Trump, Le Pen etc. een voedingsbodem vindt in reële problemen waarmee de gewone man moet afrekenen = populisme; enzovoort. Ik vermoed dat iemand die vindt dat Vermeersch zinnige dingen zegt, een crypto-islamofoob-racist-populist is.

Opvallend is het hoge moraliserende gehalte van zulke debatten. De tegenstander is Slecht, want islamofoob, racist, nationalist, populist enzovoort.

Of de tegenstander inderdaad islamofoob, racist, nationalist, populist is (en welke lading de twee laatste termen eigenlijk dekken) - daarover wil ik me hier niet uitspreken. Het lijkt me ook vaak een en/en-verhaal. Veel stemmers op Trump koesteren dubieuze overtuigingen én zitten diep in de economische ellende (vandaag nog gelezen: een collecte in een Amerikaanse kerk om de hartoperatie te betalen van iemand van de geloofsgemeenschap - kun je je dat voorstellen?).

Maar daarover wil me dus niet uitspreken. Interessanter is voor mij de vraag waarom het "publieke debat" vandaag de dag zo vaak gaat over onderwerpen die levensbeschouwelijk geladen zijn. Ik werd nogal getroffen door dit citaat van Van Essche:

"Een boerkinidebat absurd vinden, zonder de boerkini an sich te verdedigen, leek in de zomer een onbegonnen zaak. Het is het hele pakket of niets."

Dat is zo met levensbeschouwelijke dingen. Je kunt zaken waar je levensbeschouwelijk tegen bent, tolereren. Maar tolereren is niet hetzelfde als een "middle ground" vinden. Iemand die bereid is om de boerkini te tolereren, blijft evenzeer een tegenstander van de boerkini. Je bent voor of tegen, het is het hele pakket of niets. Voor een heleboel heel erg belangrijke dingen is dat niet zo. De werkgevers willen meer flexibiliteit in de werkuren, de vakbonden reageren daarop - terecht! - zeer argwanend. Het compromis is dan typisch dat er wat meer flexibiliteit wordt toegestaan, maar op een gecontroleerde manier, zodat er geen misbruiken ontstaan.

Zulke oplossing is nauwelijks mogelijk in het zgn. "publieke debat" over onderwerpen als de boerkini. Je bent voor of tegen, en als je voor bent moet het overal en altijd kunnen. Als je tegen bent, kan het nooit. In het beste geval tolereer je de tegenstander.

Waarom is men zo verslaafd aan onderwerpen die geen compromis toestaan? Waarom zijn we zo verslaafd aan duidelijkheid? Progressieven nemen het graag op voor onderdrukte groepen. Maar die zucht naar duidelijkheid ontneemt deze onderdrukte groepen zelf de kansen om zich genuanceerd uit te drukken. Ik kan me voorstellen dat islamitische vrouwen de volgende opinie hebben:

"Ja, ik draag die hoofddoek omdat er in mijn gemeenschap grote druk bestaat om hem te dragen en ik sociaal niet uitgesloten wil worden. Ja, die hoofddoek is een symbool voor de patriarchale macht in mijn gemeenschap. Ik vind het vreselijk, die sociale uitsluiting en dat patriarchale. Ik wil niet dat het mijn dochters overkomt. Maar ik draag die hoofddoek nu eenmaal, ik ben het gewend, 't is een stuk van mezelf en ik kan mezelf niet voorstellen zonder die hoofddoek. Laat me hem dragen. Maar weet ook dat ik blij ben dat ik in een samenleving leef waarin een tegendruk bestaat, waarin mensen die sociale druk die ik onderga aanklagen, en protesteren tegen het patriarchale."

Zulke opinies kunnen eigenlijk niet meer.

   

Aliaspg,

Je hebt zeker gelijk dat in het citaat een analyse ontbreekt. Het was ook enkel mijn bedoeling de verzuchting weer te geven in de hoop dat ze tot nuttige bezinning zou aansporen. Een analyse maken van het probleem lijkt me een heikele zaak. Er komt bijvoorbeeld de vraag bij kijken of het vroeger wel écht beter was. Een progressief iemand als ik vindt in wat uitgedrukt wordt als heimwee naar vroeger dikwijls een heimwee naar de toekomst, en misschien bedenkt Van Essche veeleer hoe een publiek debat zou kunnen worden, en kleedt hij dat in als iets wat vroeger het geval was. Culturen of bewegingen hebben dikwijls een mythe van een vroeger gouden tijdperk, dat als ideaal voor de toekomst moet dienen. Ik betwijfel zeer of de voorbije eeuwen gekenmerkt waren door een sereen begrip tussen tegengestelden. Zeker ook wanneer het om arbeidsomstandigheden ging!

Ik denk ook dat het begrip "publiek debat" een omvattend begrip is waarin zowel academische congressen als buurtcafés mekaar langs tal van wegen beïnvloeden. Twitter enzoverder zijn dan eerder versnellers van hetzelfde. Maar ik ben het met je eens waar je zegt dat de zichtbaarheid sterk is toegenomen, waardoor Twitter en andere e-toogpraat het beeld van het debat scheeftrekken.

Je schrijft:
---x---
En dat brengt me bij links, en bij progressieve mensen. Ik heb de indruk dat mensen die zichzelf progressief achten, zich tegenwoordig hoofdzakelijk profileren met levensbeschouwelijke en uiteindelijk zeer persoonlijke standpunten. Vragen stellen bij de hoofddoek = islamofobie; vragen stellen bij de zegeningen van diversiteit = racisme; vragen stellen bij Europa = verfoeilijk nationalisme; opmerken dat het succes van Trump, Le Pen etc. een voedingsbodem vindt in reële problemen waarmee de gewone man moet afrekenen = populisme; enzovoort. Ik vermoed dat iemand die vindt dat Vermeersch zinnige dingen zegt, een crypto-islamofoob-racist-populist is.
---x---
Ik neem aan, Aliaspg, dat je niets tegen levenbeschouwing en persoonlijke standpunten in het algemeen hebt. Ikzelf hecht ook aan mijn persoonlijke levensbeschouwing. Ze staat open voor argumenten, maar is niet mengbaar voor de goede vrede. Die levensbeschouwing van me, zal je misschien al gemerkt hebben, gaat niet over hoe de kosmos werkt, maar wat wij als mensen kunnen doen, en dat is inderdaad een morele kwestie. Het is niet "moraliserend", omdat ik als links materialist steeds naar de materiële grondoorzaken (zoals gebrek en onzekerheid) zoek. De psychologie/het karakter van Trump of zijn kiezers worden vandaag overal uitgespit - door republikeinen en ook door links - maar zijn niet de kwestie: voor mij is belangrijk welke materiële omstandigheden tot de huidige toestand geleid hebben. Ik heb de indruk dat je hetzelfde bedoelt.

Het blijft een mooie oproep: waarom hebben we geen rustige en diepzinnige debatten? Maar dit betekent mijns inziens niet de "middle ground" zoeken als een soort compromis, maar onderzoeken, helder en eerlijk communiceren, streven naar duidelijkheid in het begrijpen van de ander en het aanbieden van het eigen standpunt. En geloven dat als we allemaal wijzer worden we daden kunnen stellen waardoor we mekaar op gemeenzame grond tegenkomen. Heimwee naar de toekomst...

En in de tussentijd is het toch mooi dingen waar je tegen bent te tolereren, met nuances?

   

Aliaspg,

“En dat brengt me bij links, en bij progressieve mensen. Ik heb de indruk dat mensen die zichzelf progressief achten, zich tegenwoordig hoofdzakelijk profileren met levensbeschouwelijke en uiteindelijk zeer persoonlijke standpunten.”
Aliaspg, is dat voor een groot deel niet omdat de marges om te sleutelen aan het zuiver economische zeer klein zijn geworden. Het sociaal bijgestuurde kapitalisme is de motor voor bijna gans de wereld! Zie hoe handelsverdragen vooral in het teken staan van vrijheid voor bedrijven en hoe die verdragen voorgesteld worden als ‘rijkdom’ voor iedereen. De consumptiemaatschappij is het ‘Gouden kalf’ en vragen stellen bij het dominante liberale discours gebeurt alleen in de marge. Vreemd genoeg vinden extreem links en streng rechts elkaar hier soms, toch in het aanduiden van problemen maar niet in het aangeven van oplossingen.
Waar nog wel verschillen optreden is juist in het levensbeschouwelijke en dat zijn, inderdaad, meer persoonlijke standpunten. Het belang hiervan is dat deze standpunten een groot deel van ‘jezelf’ uitmaken, daarom zijn de discussies daarover dikwijls zo scherp. En via deze standpunten ben je imaginair verbonden met een imaginaire groep van ‘gelijkgezinde’. Zo zie je dat er op Wilders gestemd wordt zowel in achterstandswijken als in ‘het Gooi’. Ieder heeft zijn of haar beweegredenen ongeacht de concrete sociale realiteit waarin men leeft om te stemmen op ‘het idee Wilders’ of ‘het idee Trump’. De materiële grondoorzaken kunnen verschillend zijn en de stemimpuls toch hetzelfde! Kijk naar Brasschaat in België waar bijwijze van spreken geen ‘buitenlander’ woonde en er massaal in de jaren 80/90 op het Vlaams Blok gestemd werd.

“Waarom is men zo verslaafd aan onderwerpen die geen compromis toestaan? Waarom zijn we zo verslaafd aan duidelijkheid? Progressieven nemen het graag op voor onderdrukte groepen. Maar die zucht naar duidelijkheid ontneemt deze onderdrukte groepen zelf de kansen om zich genuanceerd uit te drukken.”
Duidelijke standvastige verwoordingen geven ons een ‘zekerder’ zelfbeeld. De talige samenhang geeft juist innerlijke cohesie in de versplinterde onzekere realiteit.

Slavoj Zizek schreef een korte tekst onder de provocerende titel ‘Intolerantie’ met op het omslag: ‘Het ‘tolerante’ multiculturele standpunt vermijdt de centrale vraag: Hoe moeten we de politieke ruimte in deze tijd van globalisering opnieuw uitvinden.’ Het was bij verschijnen in 1998 een eye opener voor mij!

   

Aliaspg, je schrijft ook met spijt dat uitspraken als deze niet kunnen:
---x---
"Ja, ik draag die hoofddoek omdat er in mijn gemeenschap grote druk bestaat om hem te dragen en ik sociaal niet uitgesloten wil worden. Ja, die hoofddoek is een symbool voor de patriarchale macht in mijn gemeenschap. Ik vind het vreselijk, die sociale uitsluiting en dat patriarchale. Ik wil niet dat het mijn dochters overkomt. Maar ik draag die hoofddoek nu eenmaal, ik ben het gewend, 't is een stuk van mezelf en ik kan mezelf niet voorstellen zonder die hoofddoek. Laat me hem dragen. Maar weet ook dat ik blij ben dat ik in een samenleving leef waarin een tegendruk bestaat, waarin mensen die sociale druk die ik onderga aanklagen, en protesteren tegen het patriarchale."
---x---
Toch vind ik dat zo'n statements wel gemaakt worden - zij het zonder woorden. Als ik bijvoorbeeld eens in een groot "shopping center" kom zie ik nu en dan een moeder met haar dochters de boetiekjes afschuimen: moeder in de traditionele klederdracht, met aan elke arm een vrolijk tienermeisje met hippe kleren en schitterende losse haren. En wat ik ontroerend mooi vind is hoe leuk ze het met elkaar hebben, mijlen ver van de gepolariseerde media-discussies waarin steevast jonge sociologiestudentes met niet mis te verstane hoofddoek worden opgevoerd om voor "de" moslims te spreken. De media zoeken immers de extremen, en de extremen wanen zich aangemoedigd om hun inzicht terwijl ze slechts misbruikt worden om een hele groep (mogelijks hun groep) opzij te zetten.

Om af te sluiten nog één herinnering van iets wat me met beide voeten op de grond plaatste en zelfs ontroerde.

In datzelfde shopping center was Sinterklaas gearriveerd en hield audiëntie in een paleis van karton en goudverf. Rijen lang stonden moeders aan te schuiven voor de heilige bisschop, met hun opgewonden kroost. Ik verbaasde me erover dat misschien een tiende van de moeders (maar geen van de dochters) een hidjab droeg. Had ik niet ergens gelezen dat bijna alle Belgische moslimkinderen in sinterklaas geloven?

Natuurlijk gaat het mij als materialist niet om de overgave van moslims aan het christelijke. Ik heb niets met Sinterklaas of met bisschoppen in het algemeen. Waar het me om gaat is hoe onbelangrijk die tegenstellingen zijn voor gewone mensen.

Hier licht de werkelijkheid de sluier van een geheim dat gelovigen van alle religies eeuwenlang kennen maar niet benoemen, en dat verloren dreigt te gaan in het gekrakeel van extremisten en hun fellow travelers: religie is per definitie oppervlakkig en veranderbaar. Voor de grote meerderheid - die de toekomst zal maken - is het culturele labyrint de echte beleefde realiteit.

   

"Het lijkt er wel op dat het uiteindelijke doel is dat iedereen over alles hetzelfde moet denken."

Zonder het woordje 'moet' is deze zin nog niet zo'n nonsens. Het uiteindelijke doel zou mogen zijn dat iedereen over alles hetzelfde zou denken. Waarom zitten wij hier op filosofie.be eigenlijk te dialogeren? Wij hebben elk een visie op de (of op onze) werkelijkheid. Wij hopen ieder van ons dat die visie zo dicht mogelijk bij de waarheid zit, dat die visie klopt met de werkelijkheid. Daarbij hopen wij ook dat anderen hier die visie herkennen en erkennen, dus beamen. Daar kan ons ego blij om zijn, het kan een fijn gevoel geven als anderen toegeven dat jij gelijk hebt met je visie. Het streelt het ego wel wat, want we gaan er vaak prat op dat ons ikje het is dat zo intelligent is om zulke slimme en juiste visie te bedenken. Het is maar eenzelfde fierheid als een sportman die met zijn lichaam zich uitzonderlijk voelt tegenover zwakkere lichamen.
Maar los van het ego kunnen we ook idealistisch hopen dat we de waarheid kennen omwille van de waarheid, omdat het nu eenmaal goed is van de waarheid over de werkelijkheid te kennen. Dan zouden we altijd de juiste oordelen en beslissingen kunnen nemen in het leven, dan zouden we de fysica doorgronden en alle technologie beheersen. Want wat waar is, dat klopt voor de werkelijkheid. Als er niet een aantal juiste waarheden ontdekt waren in de fysische wereld, dan zou de lamp thuis niet branden, zou onze oven in de keuken niet werken, onze auto niet rijden, onze computer geen communicatie via internet op filosofie.be kunnen maken. Wij kunnen gewoon idealistisch streven naar het grote gelijk, naar waarheden, om die dan met anderen te delen, met de bedoeling dat die anderen die waarheden ook zouden leren kennen, vanuit een soort didactische edelmoedige bedoeling. Het zou onze geest ook wel eens wat meer rust kunnen bezorgen mochten we allemaal wat meer eenzelfde waarheid zeker kennen. Als er bvb eens iemand kon aantonen dat er een god bestaat en met een duidelijk omschreven godsbeeld dat je ervan moet vormen en dat dus de enige ware juiste god is; ofwel dat het heel duidelijk bewijsbaar aantoonbaar was dat een god onmogelijk kan bestaan. Gelukkig zijn we het er in de wetenschap al over heel vele zaken over heel de wereld met elkaar eens (en gelukkig bevestigt de technologie een stuk de waarheid van die wetenschappelijke bevindingen).
Eigenlijk zou het wel tof zijn als we ooit allemaal ongeveer hetzelfde zouden denken, het over alles eens zijn en de waarheden kennen. Dan zouden we mogelijk minder of geen ruzie meer maken (zoals op deze site soms wel eens het geval is).
Maar we zitten nog heel ver van zo'n algemene eensgezindheid in visies, in kennis, laat staan in geloof (of niet geloof).
De gedachten zijn vrij, in die zin dat we niemand kunnen verhinderen dat die denkt wat die denkt. We moeten mensen ook toelaten van die gedachten die zich in hun hoofden vormen te uiten, in dialoog te brengen met anderen. Het lijkt me nodig anderen hun gedachten niet te veroordelen. Een mens kan er niet aan doen dat hij denkt wat hij denkt. Het lijkt me fout mensen uit te lachen, te bespotten of te beledigen om dat wat ze denken. Een mens denkt immers normaliter eerlijk wat hij denkt en gaat ervan uit dat wat hij denkt klopt, juist is, goed is. Elk denken ontstaat immers uit een logica van het denken. Een gedachte is resultaat van een logisch proces dat 'denken' heet, een proces dat in ons brein tot ontstaan komt vanuit opgedane empirische prikkels en 'gestalten' vanuit de omgeving samen met opgeslagen geheugen dat associatief meespeelt.Men kan daarom eigenlijk niemand kwalijk nemen dat die denkt wat die denkt, net zoals je niemand kan kwalijk nemen dat die zonder benen geboren werd en daardoor niet van A naar B kan lopen. We kunnen hoogstens in dialoog tot inzichten en consensus komen dat wat we denken misschien toch wel niet de waarheid blijkt te zijn. Maar, hoe vaak worden mensen uitgelachen om hun 'domme' visies en uitspraken? Niemand wil dom zijn en gaat bewust domme dingen zeggen. In zijn eigen ogen is wat iemand zelf zegt ook waarheid, daar gaat die toch van uit, dat hoopt die alvast. Wat ook in de blogtekst staat valt dan te beamen: "Niet alleen de mening wordt afgestraft, maar diegene die ze uit wordt mee in het debat getrokken en het etiket goed of slecht opgespeld." En dat is jammer.

   

Volledig eens, Livinus. Goede schets.

   

Gedachten zijn vrij, maar niet alle gedachten zijn hetzelfde waard.

Aan de hand van twee citaten iets over de wolligheid en onduidelijkheid van dit blog.

“Daarbij valt het op dat het oordeel zich vaak ook uitstrekt tot de persoon met wie men discussieert. Niet alleen de mening wordt afgestraft, maar diegene die ze uit wordt mee in het debat getrokken en het etiket goed of slecht opgespeld.”
De persoon met wie men discussieert is de vertolker van een mening en daardoor de verpersoonlijking ervan. De gedachte krijgt concreet gestalte in de sprekende mens.
Laten we Geubels nemen, niet Philipe, maar Joseph Goebbels, de minister van propaganda in Nazi Duitsland. Hij studeerde nota bene ‘letteren en filosofie’, dus een interessant voorbeeld.
Goebbels schuift op van een gematigd links socialisme naar de Nazi-ideologie uitmondend in de vraag: "Wollt ihr den totalen Krieg?".
Vermoedelijk zullen de meesten op filo.be ‘de Nazi-mening’ van Goebbels afstraffen, maar wat doe je nu met diegene die ze uit, te weten Joseph? Want daar wordt in dit blog een opmerking over gemaakt: “Niet alleen de mening wordt afgestraft, maar diegene die ze uit.”
Zeg je dan zoiets als, toffe vriendelijke man maar verkeerd idee? Leuk tijdens een lunch aan tafel maar niet op het spreekgestoelte in het Berlijnse Sportpalast, 1943.
Ik zou zeggen, Goebbels heeft een verachtelijke mening en ik ga niet met die man lunchen! Meer nog, mocht me gevraagd worden hem een etiket op te spelden, ik zou het wel weten.
Jullie niet dan? Wie van jullie verdedigt de man Goebbels?

“Het lijkt er wel op dat het uiteindelijke doel is dat iedereen over alles hetzelfde moet denken. En zelfs zij die pleiten voor een nadrukkelijke diversiteit in de samenleving (overigens ook mijn standpunt), dulden andere zienswijzen niet. Andere meningen moeten niet alleen weerlegd worden, maar ook uitgesloten.”
Eerstes, in de zin hierboven is “het uiteindelijke doel is dat iedereen over alles hetzelfde moet denken” niet gewenst! Ik herhaal, niet gewenst. Toch pleit Livinus hiervoor: “Eigenlijk zou het wel tof zijn als we ooit allemaal ongeveer hetzelfde zouden denken, het over alles eens zijn en de waarheden kennen.” en dit wordt dan als ‘Volledig eens’ omschreven.
Tweedes, maar ook wordt een nadrukkelijke diversiteit gewenst, want ‘overigens ook mijn standpunt’. Hetzelfde denken in diversiteit? Zo iets?
Derdes, moet het denken van Goebbels nu alleen ‘weerlegd worden’ maar niet ‘uitgesloten’?
Zo van, ach, ik heb niet dezelfde mening als jou Joseph maar als het past is het mij ook goed – ik sluit het niet uit. Laten we zien wat het brengt!
Ik zou zeggen, uitsluiten dat denken!

Livinus, wat zeg jij tegen Goebbels, want jij wil geen ruzie maken?

   

Wat ik niet tegen maar over Goebbels of gelijk wie zeg is dat datgene wat zij denken en hoe zij denken op zich resultaat is van een logica binnen de hersenen van die persoon en dat die er in feite niet kunnen aan doen dat zij denken wat zij denken. In die zin kan en mag men eigenlijk geen mens veroordelen. Dat wil niet zeggen dat men het eens moet zijn met wat die persoon denkt. Je kan wèl proberen in de logica van die persoon te kruipen, je empathisch in te leven, proberen te achterhalen waarom die persoon denkt wat hij denkt, hoe hij tot dat soort denken en tot die gedachten is gekomen. Het denken van een mens is uiteindelijk maar product van heel zijn erfelijke, fysische zijn en zijn waarnemingen en historiciteit.
Daarom ga ik geen ruzie maken met iemand omwille van wat en hoe die denkt. Ik wil wèl graag daarmee in dialoog gaan en als 't kan die persoon andere alternatieve denkwijzen en gedachten aanbieden en eventueel proberen duidelijk te maken waarom ik denk dat wat hij denkt niet zo correct is of volgens mijn persoonlijk normenstelsel niet zo ethisch is.

Ik heb persoonlijk totaal niets tegen diversiteit, noch op biologisch vlak, noch op verstandelijk of ethisch vlak. Maar, dat wil niet zeggen dat we niet mogen streven naar waarheden. We weten dat we allen elk onze persoonlijke werkelijkheid hebben maar dat er van al die werkelijkheden een aantal wellicht méér waarheid zijn dan andere. In die optiek zou het aangenaam zijn mochten we ooit allemaal de waarheden kennen en bijgevolg nagenoeg hetzelfde denken. Tot zover blijf ik andere standpunten dulden en respecteren. Andere meningen mogen weerlegd worden, maar uitgesloten, daar ben ik het niet mee eens.

Je citeert de zin "“het uiteindelijke doel is dat iedereen over alles hetzelfde moet denken” , maar die is niet van mij, die komt uit het blog. Ik heb er in mijn betoog voorgesteld het woord 'moet' eruit weg te laten en vervangen door 'zou mogen'. Ik pleit hier dus niet voor een 'moeten'. Als het om waarheden gaat, dan lijkt het me zinvol dat zo veel mogelijk mensen die waarheid inzien en verkondigen en hanteren in het leven. Als siger 'volledig eens' schrijft, dan denk ik dat hij het eens is met hoe ik het hier voor jou nog eens verduidelijk.

Hetzelfde denken in diversiteit is een contradictio in terminis. Diversiteit leidt immers tot verschillend denken. Dat neemt niet weg dat we binnen onze diversiteit toch nog mogen zoeken naar een eengezind denken, het zoeken van algemeen aanvaarde waarheden (zoals we dat in de natuurwetenschappen alvast proberen).

Mensen hun mening uitsluiten is anti-democratisch, is dictatoriaal. Daar ben ik geen voorstander van.

   

Livinus,

De on-zin "de gedachte krijgt concreet gestalte in de sprekende mens" is weer zo'n overbodige zin. Je herkent de wolligheid aan het overmatig gebruik van bepalende lidwoorden. Hét spreken van dé spreker van hét onuitgesprokene van dé mens in dé tijd van hét daarzijn met spruitjes. Niet op letten, dunkt me.

En laat je niet beetnemen met Geubels. Toch ongelooflijk dat als je pleit voor beschaafde omgang iemand komt opdraven met "en Geubels dan?" als of je dan wel moet toegeven dat onbeschoftheid goed is. Iemand kan best de ideeën van Geubels weerleggen zonder Geubels persoonlijk aan te vallen. Het zou zelfs de positie van een tegenspreker van Geubels verzwakken als die zou trachten Geubels belachelijk te maken om zijn klompvoet. Zoals men ook zichzelf ondergraaft door een bejaarde tegenspreker dood te wensen. Je hebt dat allemaal al helder verwoord, feitelijk zou ik er geen woorden meer aan moeten besteden.

Men hoeft helemaal niets te vinden over de persoon Geubels, en dat uitleggen als "hem een toffe vriendelijke man noemen" of zijn partij kiezen is een verbluffende drogreden.

Bovendien heb je volstrekt gelijk dat we willen dat ideeën overgenomen worden, en we zo tot gelijkgestemde ideeën willen komen. Daar volgt natuurlijk niet uit dat beschaafde omgang fout is, in tegendeel, gedachten uitwisselen is daarin fundamenteel. Dat sommigen hier beweren het daar niet mee eens te zijn maar wel hysterisch worden als ze geen gelijk krijgen is daarvoor een bewijs ten overvloede.

Bedankt voor je mooie pleidooi voor beschaving in verschil.

   

Ik was zwaar geschokt over hoe Ursula op deze site Sofia op een mensonterende wijze benaderde.

Ik ben eveneens voor beschaafdheid in diversiteit.

   

“Wat ik niet tegen maar over Goebbels of gelijk wie zeg is:

dat datgene wat zij denken en hoe zij denken op zich resultaat is van een logica binnen de hersenen van die persoon en dat die er in feite niet kunnen aan doen dat zij denken wat zij denken.

In die zin kan en mag men eigenlijk geen mens veroordelen.”

Maar Livinus, hoe kan jij dan “zwaar geschokt zijn over hoe Ursula op deze site Sofia op een mensonterende wijze benaderde.”

Is je ethische houding dan een wassen neus? Is het geveinsd?

Met jouw tweede bericht te lezen valt me nu pas op dat Siger een verborgen verwijtende tekstregel in zijn antwoord had zitten: “Het zou zelfs de positie van een tegenspreker van Geubels verzwakken als die zou trachten Geubels belachelijk te maken om zijn klompvoet. Zoals men ook zichzelf ondergraaft door een bejaarde tegenspreker dood te wensen.”
Ik vond het al vreemd klinken maar dacht dat het over Goebbels ging.

Even samenvatten wat zich dus voordoet op dit blog dat niet over ‘De gedachten zijn vrij’ gaat maar blijkbaar over beleefdheid. Vooral andermans beleefdheid dan.

Jij Livinus hebt dus een wassen neus, want wat je zegt voor te houden daar leef je niet naar.
“In die zin kan en mag men eigenlijk geen mens veroordelen” maar je veroordeelt me wel.
Mooie ethische uitgangspunten formuleren maar er je niet naar gedragen.

En Siger die in zijn eerste bericht naar mij giftig uithaalt en een sneer verbergt in zijn tekst. Kortom, Siger die dus al snel vervalt in zijn oude gewoonte, alweer vanop een belerende ethische sokkel.

Jullie beiden zijn dus gewoon twee hypocriete pilaarbijters!

[Vooraleer het jouen en jijen begint, ik weet van mezelf dat ik scherp bijtend schrijf – zo ben ik. Alleen, ik doe me niet anders voor dan ik ben. Een schijn die jullie twee wel willen ophouden.
Over Sofia. Weet je waarom zij nog leeft? Omdat magere Hein te bang is om haar te komen halen! Zoveel schrik heeft hij van dat ‘verlichte’ takkewijf! Zelfs hij durft niet in de buurt van het ‘Orakel van Portugal’ komen!
Sofia, als je dit leest: “Als we maar van elkaar houden.” (Dit laatste kopieer ik van een ander dus de vraag is maar wat het waard is!)]

Vergeet niet jongens: “De gedachten zijn vrij.”

   

Ursula,
ook wat jij denkt is resultaat van een logica binnen jouw hersenen. Misschien lijdt je wel aan La Tourette. Ik zal dat niet veroordelen. Ik veroordeel jou ook niet. Maar dat is niet tegenstrijdig met mijn uiting van geschokt te zijn over hoe jij Sofia op een soms mensonterende wijze benadert (ook nu weer in jouw reactie). In dialoog met jou zou ik dan proberen je te doen overdenken of het wel gepast is zo te spreken, je bevragen om even empathisch in te voelen hoe woorden kunnen overkomen en kunnen kwetsen. Verbaal geweld is vaak erger dan fysisch geweld. Ik vraag me ook af waarom al dat beledigen zo nodig is. Dat bevordert toch niet de consensus (als we die vanuit een gesprek verwachten) en het bevordert toch ook niet de stemming om nog verder te dialogeren?

Ik veins alvast niet mijn ethische houding.

Met de zin van siger "Zoals men ook zichzelf ondergraaft door een bejaarde tegenspreker dood te wensen.” dacht ik meteen dat hij het over jou had die ooit Sofia dood heeft gewenst. Dat had me destijds erg pijnlijk geschokt. Is schrijf je vanuit mijn gevoel, hoe wat jij schrijft op me overkomt. Maar het is geen veroordelen.

Weet dat ik mij eveneens niet anders wil voordoen dan ik ben (voor zover ik kan weten wie en hoe ik ben). Ik heb geen slechte bedoelingen hier.
In de thematiek van 'de gedachten zijn vrij' roep ik enkel op om die gedachten op een mensvriendelijke wijze met de andere te delen. Dat heeft niets met hypocrisie e maken.

Als velen jou bijtend en scherp ervaren en jij erkent van jezelf dat je zo bent en als je weet dat je mensen ermee kwetst en pijn mee doet, dan zou ikzelf in jouw plaats daarover wat gaan bezinnen en me ethisch vragen gaan stellen of ik inderdaad als mens op die wijze wel goed bezig ben. Mensen zijn wie ze zijn, maar mensen kunnen en mogen ook veranderen, dat is geen schande of zwakte.

   

Okee, geen probleem. (Die van Tourette moet ik onthouden.)

Stel nu, stel nu eens, dat ik vind ‘goed bezig te zijn’ met die flauwe hypocrisie hier aan te klagen? Dat kan hé? Wat dan?
Stel, veronderstel dat eens. Dan is die zever van jou voor mij natuurlijk onbelangrijk. Ik zie alleen dat jij rond de pot draait en je schijnheilig in bochten wringt om dat zelf niet in te moeten zien. Je weet wel, ‘de balk en de splinter’ denk ik dan. Ik zag jou zelfs als de timmerman aan de doodskist van LeonH! Nou, dat ik dat zo verkeerd gezien heb – mijn God! Hoe komt die logica toch binnen mijn hersenen?

Stel nu, nou, stel eens, dat ik je nog meer verachtelijk vind na dit te lezen? Zo’n kleffe paterkespraat “Als velen jou bijtend en scherp ervaren en jij erkent van jezelf dat je zo bent en als je weet dat je mensen ermee kwetst en pijn mee doet, dan zou ikzelf in jouw plaats daarover wat gaan bezinnen en me ethisch vragen gaan stellen…” Jij zou jezelf dus vragen stellen?

Maar als ik jou hypocriet vind stel je je geen vragen, niet? Waarom zou jouw logica wel kloppen en mijn logica niet? Pas op, ik meen dit niet hé, dit zijn maar veronderstellingen en vragen. Ik heb geen slechte bedoelingen hier.

Hoe moet het nu? “Dat die er in feite niet kunnen aan doen dat zij denken wat zij denken” klopt dan gelukkig. Of niet?
Want je raadt me aan jouw sermoen te overdenken. Waarvoor dank. Want “ Mensen zijn wie ze zijn, maar mensen kunnen en mogen ook veranderen, dat is geen schande of zwakte.” Ik mag veranderen? En dat is geen schande?
Verander jij dan ook? O nee, dat kan ik niet vragen! Want jij doet je niet anders voor! Hoe kom ik daar bij?

Livinus, ik zal dit alles eens laten bezinken en aan mijn man vragen hoe ik dit moet zien.

   


Ik stel mezelf ook geregeld in vraag maar ga me nu niet laten verleiden om hier een ad hominem discussie te voeren.

   

Siger,

"de gedachte krijgt concreet gestalte in de sprekende mens"

Mijn zin heeft slechts twee (2) lidwoorden. Waar zitten die ‘overtollige’ waar je naar verwijst? Waar zie jij die?
(Dacht je door er een zin met zes (6) lidwoorden bij te verzinnen een punt te kunnen maken? Vreemde logica.)

En wie begint er over een klompvoet? Jij Siger. Ik hield het als voorbeeld bij Goebbels meningen! Waarom, omdat je zo een duidelijk voorbeeld hebt van een extreme mening en een geschiedenispersoon, mag het? Zeg ik ergens dat je hem onbeschoft moet behandelen? Nee toch, waar staat dat in mijn tekst?
Maar ik zeg wel, ingaand op de zin uit jouw blog - “het oordeel … strekt zich uit tot de persoon … niet alleen de mening wordt afgestraft … ook diegene die ze uit uitspreekt...” – (en dat zou niet mogen volgens je blog) dat je best tegen Goebbels kunt zijn als persoon. Daar ging het toch om?
(Ik weet niet of Goebbels een ‘bejaarde tegenspreker’ is maar als hij bij de bomaanslag van Georg Elser in de Bürgerbräukeller te München was in 1939, dan was hij al ‘dood gewenst’.)

Waarom reageer je zo ‘hysterisch’, om een woord van jou over te nemen?
Lidwoorden zien die er niet staan, over klompvoeten beginnen, menen dat je Goebbels onbeschoft moet behandelen? Waar staat dat in mijn tekst?

   

O ja, nog iets uit de blogtekst.

“… die het waagt een gedurfd standpunt in te nemen, wordt per direct en massaal afgestraft.”

Wou je dat demonstreren met jouw antwoord?

   

Niet "lidwoord" maar "overtollig bepalend lidwoord". Zoek het eens op.

   

Oei, echt!

Dat ga ik direct opzoeken. Hartelijk dank voor het taaladvies en de daarmee samenhangende inzichten.

   

"Niet "lidwoord" maar "overtollig bepalend lidwoord". Zoek het eens op."

Tja, niet te vinden.
Maar goed, Siger, we zien er wel een voorwendsel in om ons even met die blog te bemoeien. Het "onderwerp an sich"? Ach, vanaf de zijlijn is het te consumeren. Maar een andere invalshoek moet ook mogelijk zijn. Het is een invalshoek die hier wel 's vaker te berde is gesteld.
De Taal.
"Alles is Taal" liet Voltaire in Candide zijn "romanfiguur" Pangloss zeggen.
En laten we daar dan gewoon 's vanuit gaan. En dat betekent dat de discipline verbiedt om het te verlaten. Dus Alles moet door de Taal geannexeerd worden. 't Is gewoonweg een stelling, waarbij het niet past om in de bewijsvoering de stelling omver te werpen.
Op school had je vroeger: "Gegeven", ""te bewijzen" en "bewijs".
Het gaat dan niet aan om in de bewijsvoering de stelling te beklagen.
Als de bisschop zegt "Esse est percipi" dan dien je dat uit te werken. En de discussie niet te verfrommelen met het opvoeren van nieuwe begrippen zoals "existentie".

Zo ook met "Alles is Taal".
De discipline vereist dat je pogingen nalaat om het uitgangspunt om zeep te brengen. O, o, o, het mag geprobeerd worden, zeker. Maar de protagonist van de stelling zal moeiteloos het zogenaamde tegenvoorbeeld moeten kunnen annexeren.

"In" en "Over" Taal, daar spraken we een keer over. Maar als je OVER TAAL praat of spreekt, dan geschiedt zoiets IN TAAL.
Iemand die Nederlandse Taal & Letterkunde heeft gestudeerd zou - zonder dadelijk maar jourrnalist(e) of columnist(e) te worden - best eens bij stilstaan. En zich bijvoorbeeld kunnen verdiepen in de Taal-filosofie.

Nou zijn wij - van De Ommekeer - geen van beide. Maar toch veroorloven we onszelf als autodidact wel 's een vraag.
Waar komen toch die bevreemdende termen vandaan als men Over Taal spreekt?
Wij vinden dat het redekundige "lijdend voorwerp" iets te "denken" moet geven.
Net zoals het taalkundige "lidwoord".
"Voornaamwoorden"? In smaken van b.v. "wederkerend" en "wederkerig"?

Nou ja, we raken er niet over "uitgepraat". 't Zal vast nog wel 's terugkomen. Apriori onze excuses.
Maar vooreerst roept mijn magnetron me voor de soep.

   

Steven,

voor "bepalend lidwoord" kreeg ik van Google ongeveer 2.710 resultaten. In het Nederlands zijn er twee: "de" en "het". Het woord 'bepalend' betekent dat de spreker of schrijver het (daaropvolgend) woord kan identificeren, en dat het bekend is bij de tegenspreker, zegt mijn eerste hit.

Vergelijk "ik draag bruine schoenen" (om het even welke bruine schoenen) met "ik draag de bruine schoenen" (spreker en tegenspreker weten welk paar schoenen bedoeld wordt).
http://gtb.inl.nl/iWDB/search?actie=article&wdb=WNT&id=M037119

Bepalende lidwoorden worden dikwijls gebruikt om abstracties aan te geven. Ik vind ze overtollig als ze dat niet of ten onrechte doen. Vergelijk bijvoorbeeld
"Mensen stappen op in Brussel-Noord"
met
"De mens stapt op in Brussel-Noord".

   

Tja, gut, nou. Als we d'r wat verder op ingaan dan raken we van het onderwerp "de vrije gedachten" af.
O, op andere blogs zal 't best wel weer 's de kop opsteken. 'k Raak er niet over uitgesproken.

Naam nou even gewoonweg de uitdrukking "bepalend lidwoord". Dat is fout uitgedrukt. 't Is: bepaald. In het Nederlands: de & het. Het onbepaalde lidwoord heet "een".
En wil je dan een link leggen met de wijsbegeerte dan moet je dat verder uitpluizen. Eerst met voorbeelden, dus voorbeeldsgewijs.
Je kunt het hebben over De Kleur. Maar ook over Een Kleur.
In het geval van De Kleur praat je over kleur überhaupt.
(Tegenover b.v. Vorm.) Het attribuutType heet Kleur. En daaronder vallen de diverse kleuren. Rood, groen ... het hele palet. Dat zijn dan de attributen van het type.

Maar in de (wendbare) Taal kan een type ook weer worden toegekend aan een specifieke kleur Het "geel" van Tintoretto.
Ja, en dan kunnen we Frege er ook nog bijhalen. Maar dat is al 's eerder gebeurd. Dus laat maar.

   

Bij "het geel van Tintoretto" identificeert de spreker of schrijver het geel, en verwacht dat de toehoorder dat weet. Hier wordt dus geen abstractie weergegeven.

Men gebruikt zowel "bepalend" als "bepaald" lidwoord, maar aangezien het lidwoord niet zichzelf bepaalt maar het woord dat er op volgt, vind ik "bepalend" duidelijker.

Maar inderdaad, laat maar.

   

Toch, om af te ronden, nog een toevallig tegengekomen citaatje waarin duidelijk zou moeten blijken waar het bepalend lidwoord ("The German") misbruikt wordt. Heidegger:
"‘The planet is in flames. The essence of man is out of joint. Only from the Germans, provided they discover and preserve “the German,” can world-historical consciousness come’

   

By the way…

Pas na vier dagen plaatste ik een eerste tekst omdat me iets grappig opviel:
“Al in de tweede alinea bezondigt schrijver zelf hetgeen hij wil aanklagen: hij noemt Donald Trump een gek!”
Vervolgens schreef iemand opmerkzaam:
“Wat je citeert is m.i. waar, maar ook wel heel erg een open deur intrappen. Wat ik mis, is de analyse.”
Na Livinus tekst en herlezing van het blog viel me opnieuw twee tekstregels op waardoor ik reageerde.
En plots lees ik van jou:
“Dat sommigen hier beweren het daar niet mee eens te zijn maar wel hysterisch worden als ze geen gelijk krijgen is daarvoor een bewijs ten overvloede.”

Na je les in beleefdheid noem je mij hysterisch? Bedoel je dat?

Kijk, deze reactie van jou maakt dit blog ongeloofwaardig.

   

Eigenlijk is het mooi te zien hoe dit blog, dat blijkbaar een diepgaand belerend gebaar was, zijn eigen schijnheiligheid blootlegt. Grappig.

“Polemieken worden in boutades en gemeenplaatsen uitgevochten”

Inderdaad! Verborgen sneren, hoogdravend ethisch geleuter dat men zelf niet draagt, oude koeien (sorry Sofia) uit de gracht halen, mensen gek (Trump) of hysterisch noemen, lidwoorden verzinnen…

Toch bedankt voor jullie mooie pleidooi voor beschaving in verschil.

(Nogmaals, ik ben schuldig aan alles wat jullie me verwijten! Gilty your honnor!
Maar ben dan ook geen Hyacinth Bucket, eerder een Lisbeth Salander. En daar zal je het mee moeten doen. En voor wie al struikelt over dit laatste, op het blog staat ook: “sarcasme of ironie worden niet meer gepercipieerd.”)

   

Correctie:
Waar "lidwoorden" staat moet "overtollig bepalend lidwoord" staan!

Alleen geregistreerde gebuikers mogen comments plaatsen

Aanmelden of Registreer plaats een reactie