Scheppen met en zonder plan

In de blog: Wereldvreemd reacties: 45 pdf print

Als je over de aarde wandelt, dan kom je van alles tegen: bergen en beken, bomen en beren, boten en bankgebouwen. Daar zijn verschillende producenten voor verantwoordelijk: natuurkrachten, biologische mechanismen en menselijke activiteiten. Alle drie zijn creatief, in de zin dat ze objecten produceren van soorten die er eerder niet waren. Maar die objecten zijn wel heel verschillend. Met name levende wezens en technische artefacten verschillen ingrijpend van elkaar. Hoe komt dat?

Technische artefacten worden door de mens ontwikkeld. Dat betekent dat hun bestaan, werking en opbouw van buitenaf worden bepaald. Hun design berust op schema's, algoritmen en berekeningen. Natuurlijke organismen, daarentegen, bepalen hun eigen overleven en hun eigen voortleven. En die factoren zijn met elkaar verbonden. Zonder overleven tot volwassenheid geen voortleven in het nageslacht. Dat is een natuurwet. Technische apparaten overleven totdat men ze afdankt. En hoe de nieuwe er uit zien, hangt niet rechtstreeks van de oude af. Je zou kunnen zeggen dat natuurlijke organismen endogeen zijn, en technische apparaten exogeen.

De producten van de techniek hebben een proces doorgemaakt van planning, ontwerp, voorbereiding en productie. Over iedere stap is nagedacht door de betrokkenen, zodanig dat ze het met anderen er over eens konden worden dat hun aanpak de juiste was. De natuur daarentegen handelt naar bevind van zaken, maakt gebruik van wat zich toevallig voordoet. Daarbij zijn de enige criteria de overlevingskans van het organisme, en zijn vermogen zich voort te planten. En zo kan het gebeuren dat wat je biologisch gezien als een afwijking zou kunnen beschouwen, zoals homofilie of sikkelcelanemie, toch wordt overgedragen op het nageslacht, omdat het in bepaalde omstandigheden gunstig uitwerkt.

Techniek en natuur zijn afzonderlijke systemen, elk met een eigen logica. De logica van de techniek is een menselijke logica - de aard van technische apparaten hangt af van de manier van denken van de mens. De logica van de natuur is in die natuur geïncorporeerd - de aard van natuurlijke organismen wordt bepaald door hun leefomstandigheden. Maar beide systemen blijken over een enorm creatief en innovatief vermogen te beschikken. Ze kunnen nieuwe mogelijkheden verkennen en gebruiken, ze kunnen zich aanpassen aan veranderende omstandigheden en ze kunnen zich herstellen als hun vermogens worden aangetast.

Wat die logica betreft: vroeger noemde men een computer wel een elektronisch brein. Maar de verschillen tussen biologische breinen en computers zijn erg groot. Computers zijn opgebouwd uit onderdelen, die op hun beurt weer onderdelen bevatten, enzovoort. Ze werken sequentieel, stap voor stap. Iedere volgende stap is afhankelijk van het resultaat van voorgaande stappen. En die stappen worden uitgevoerd door een speciaal onderdeel, de processor. Hersenen werken parallel. Er gebeurt van alles tegelijk. En in tegenstelling tot de computer, is er geen duidelijk onderscheid tussen processoren en geheugens. Computers maken gebruik van binaire codes voor getallen en voor letters. Beelden en geluiden worden in getallen uitgedrukt. In de hersenen vind je geen codes, alleen maar impulsen. Neuronen zenden elkaar signalen in de vorm van korte spanningspieken. En wat een neuron doet is voortdurend de keuze maken tussen zelf een impuls verzenden of niet, daartoe mede gestimuleerd door de impulsen die het ontvangt.

Elk van die onderdelen van een computer heeft een eigen functie in het geheel. In een natuurlijk organisme kun je ook wel onderdelen onderscheiden, zoals hart, longen, enzovoort, maar de functies die deze onderdelen moeten vervullen zijn niet erg systematisch over die onderdelen verdeeld. Zo kruisen bij ons de ademhalingswegen en de voedingswegen elkaar, wat tot problemen kan leiden met voedsel dat in de luchtpijp geraakt. En hormonen die van invloed zijn op het hele lichaam worden in allerlei verschillende organen geproduceerd, zoals hersenen, lever, pancreas en bijnieren. Een technisch ontwerp wordt ook wel eens achteraf geoptimaliseerd waardoor functies minder radicaal gescheiden zijn. Zo werd bij TV's met een beeldbuis de functie van lijnuitgangstrafo en hoogspanningsgenerator gecombineerd. Maar zoiets gebeurt alleen als het economisch interessant is door de grootte van de series die worden geproduceerd.

Nou hebben hersenen ook wel onderscheidbare onderdelen, maar een technisch ontwerper zou ze toch anders hebben ingericht. Hersenen zijn echter niet door mensen ontworpen, maar door de evolutie. En dat betekent dat er in ieder stadium van de ontwikkeling ervan, gebruik is gemaakt van wat er beschikbaar was, en dat is aangepast aan de heersende omstandigheden. De evolutie heeft geen boodschap aan de logica van de mens, maar de mens laat zich wel inspireren door wat de evolutie produceert. Ik denk dat mensen nooit aan vliegtuigen hadden gedacht, als ze geen vogels hadden gekend. Maar als die mensen dan iets gaan maken, doen ze het wel op hun eigen manier.

En die manier is deterministisch, in de zin van dat wat er komt, volledig wordt bepaald door wat er was, en door vooraf vastgestelde regels. Technische artefacten zijn recursief opgebouwd, in de zin dat hun onderdelen op hun beurt weer uit onderdelen zijn samengesteld. En elk van die onderdelen moet bepaalde functies realiseren die vooraf zijn vastgesteld. Verder moeten de onderdelen op een bepaalde manier bij elkaar passen. Zo moet bijvoorbeeld de een produceren wat de andere kan gebruiken. Functies zijn zo meestal netjes gescheiden. Wat voor de onderdelen geldt, geldt ook voor het geheel. Bij het ontwerpen van een technische constructie (bouwwerk, apparaat of algoritme) wordt vooraf een doel gesteld. Het tuig moet aan bepaalde eisen voldoen en bepaalde resultaten voortbrengen. En dat ligt al vast voordat het tot stand wordt gebracht.

De natuur werkt niet volgens een plan. Je zou zelfs kunnen zeggen dat de natuur zich gedraagt als water in een berglandschap. Het zoekt altijd de gemakkelijkste weg, en stopt als het niet verder kan. Toch heeft die natuur een enorme rijkdom aan soorten voortgebracht, simpelweg door gebruik te maken van de mogelijkheden die zich voordeden. Het toeval speelt in de natuur dan ook een grote rol. Waar de ontwerper van technische apparaten het toeval zoveel mogelijk probeert uit te sluiten, lijkt de natuur het te omhelzen als een bron van creativiteit. En waar de loop van de techniek zich richt op een verre horizon, lijkt de natuur een soort random walk te doen die haar niet zelden naar een zelfde punt terugvoert. Zo is het oog, bijvoorbeeld, een paar keer opnieuw ontstaan, op verschillende manieren in verschillende soorten.

De natuur begrijpen is complexiteit begrijpen. Door aan de simpelste bouwstenen te knutselen, verander je soms een heel bouwwerk. In veel gevallen levert dat een ruïne op, maar dat geeft niet, want mislukte producten worden in de natuur netjes opgeruimd. Maar het sleutelen aan eiwitsamenstellingen van organismen door willekeurige veranderingen in het DNA, kan soms onverwachte resultaten opleveren, die mogelijkheden openen waardoor het stroompje van de evolutie in een heel nieuwe richting verder kan.

De begrippen die voor het begrijpen van de natuur van belang zijn, zijn heel andere dan die welke voor het ontwikkelen van de techniek van belang zijn. De techniek is deterministisch, doelgericht, recursief en logisch van opbouw. De natuur is probabilistisch, opportunistisch, instrumentalistisch en complex. De techniek streeft naar optimalisatie, de natuur naar satisfactie. Indirect, via de mens, is de techniek een product van de natuur. Hoe komt het dat ze elkaar zo vreemd zijn?


Reacties (45)

   

Titel : "Scheppen met en zonder plan" zou beter worden : "Het plan schept..." ...
-Inderdaad : de mens behoort ook tot die natuur en is er zelf een product van ; en behoort misschien ook wel tot ditzelfde plan ; alleen heeft de mens wel enig besef van zijn deelname aan en in het geheel - dus met zijn eigen plannetjes- ; maar is te beperkt om het volledig plan te begrijpen of te beheersen .
-En misschien is dit zo het best om in de 'beste van alle werelden ' te kunnen leven ...
-Zodoende is hij in de mening, dat wat hij zelf doet logisch en planmatig is ; en wat in de natuur gebeurt veelal het resultaat is van toeval en andere...
-Alleen moet hij beseffen, dat 'toeval' slechts een uitvlucht bij gebrek aan 'kennis' is ...; en dat er ergens wel een absoluut, logisch plan werkzaam is en blijft ... ; een 'plan' dat ons overigens eveneens vreemd blijft ...

   

Wat niet belet dat de mens inspiratie haalt in de natuur en ontdekt dat technologie gehoorzaamt aan de wetten van de fysica ,chemie, biologie net zoals bij levende organismen, alleen zullen mensen dingen maken en ontwerpen in functie van sociale, economische en culturele behoeften.

   

Had er iemand behoefte aan de iPad voordat die werd geintroduceerd? Of de PC? Of de tv? Of de radio? Of ....
We wisten pas wat we misten toen we het konden krijgen. Niet daarvoor.

   

Als je schrijft dat de techniek deterministisch is, wil je dan ook zeggen dat de natuur niet deterministisch is?
En als je schrijft dat de natuur complex is, wil je dan zeggen dat de techniek niet complex is?

   

En als de techniek streeft naar optimalisatie en ze bereikt dit, is dit dan ook geen satisfactie?

   

Had er iemand behoefte aan lichaamsdecoratie, halskettingen, sieraden, grotschilderingen, vuurstenen en andere manieren om vuur te maken, stenen en metalen gebruiksvoorwerpen, megalieten, steencirkels, graven, tempels, enz.... voordat deze werden geïntroduceerd? Mensen creëren behoeften om velerlei redenen en misschien wel om dezelfde redenen die Geoffrey Miller aanhaalt in zijn boek: "The mating mind"

   

Denk je dat er ooit iemand heeft gedacht "ik wil een halsketting" voordat er halskettingen bestonden?

   

"We wisten pas wat we misten toen we het konden krijgen". Zo ervaar ik het nooit. Ik zeg eerder 'wat niet weet niet deert' en 'wat je (nog) niet kent kan je niet beminnen'. Ik heb nooit een computer gemist voor die bestond. En ik denk dat ik hem ook niet echt zou missen moest die morgen verdwijnen. Mijn leven zou zich al gauw op andere wijzen gaan vullen en daarom niet minder zinvol. Maar de mens schept wèl behoeften bij en zorgt dat we verlangen krijgen om nieuwe dingen te bezitten.
Je kan wel eens zeggen als je iets nieuw hebt zoals bvb een gsm 'had ik dat eerder gehad, dan had dit of dat beter geweest in mijn leven' maar dat wil niet zeggen dat je het al die tijd voordien 'gemist' hebt. We doen het altijd nu vandaag met de middelen die er nu vandaag zijn. We blijven zoeken naar middelen om het leven makkelijker en gelukkiger te leven, maar in wezen deed de prehistorische mens dat al met dierenhuiden om zijn naakte koude lichaam te slaan. En zelfs dieren zoeken oplossingen om het zo goed mogelijk te hebben.

   

Ik wou ook even bij de titel stilstaan 'scheppen met en zonder plan'.
Met je titel wou je denk ik suggereren dat de mens schept met een plan en dat de natuur schept zonder plan. Maar als ik er dieper op doordenkt, dan klopt dit niet voor mij. Ik erken dat de mens dingen schept, creëert. Maar de natuur creëert in wezen niet. De natuur kan hoogstens 'een creatie' zijn die door een schepper werd gecreëerd, maar ik beschouw de natuur niet zèlf als schepper. Uit de natuur komen uiteraard telkens weer andere toestanden en producten voort. Een gebergte ontstaat door ondergrondse drukkrachten en dat gebergte erodeert dan weer tot vlakten. Planten en dieren modificeren geleidelijk doorheen de evolutie tot we ze 'nieuwe' soorten menen te moeten noemen. Maar de natuur schept niet. De natuur (of de hele kosmos) IS eventueel een schepsel dat als eigenschap heeft 'dynamisch veranderlijk' te zijn. Of de kosmos, de natuur een schepper heeft betwijfel ik zelf ten zeerste, die kan oneindig bestaan in verleden en toekomst. Of de kosmos, natuur, van 'buitenaf' nog gestuurd, gedwongen wordt in zijn veranderen, of er dus een scheppende kracht of god in zit of naast zit die de kosmos en natuur doelgericht, planmatig nog zit bij te sturen zodat en opdat er nieuwe scheppingen in zouden ontstaan, betwijfel ik ook.
Omwille van deze beschouwing zeg ik dat de mens (en eventueel een aantal andere diersoorten) planmatig schept maar dat de natuur 'in wezen' niet schept (omdat het geen 'wezen' is).

   

PS: ik weet dat mijn reactie hierboven geschreven is vanuit een herdefiniëring van het woord 'scheppen'. In feite is scheppen, creëren, genereren (cfr 'genesis') een 'doen ontstaan vanuit niets'. In die zin is er mogelijk en misschien maar 1 keer een schepping geweest en dat is bij het ontstaan van het universum, het heelal, de kosmos (of als je wil zelfs meerdere universa), namelijk toen alles van niets tot iets werd. Dat is ècht scheppen, creëren. Al wat er nadien in het universum gebeurde en nog gebeurt is slechts het verschijnen van veranderende toestanden van dat universum, veranderingen in de materie-energie. Daar hoort ook de evolutieve verandering van de levende materie tot diverse vormen, soorten bij. Maar in wezen zijn dat geen 'creaties' meer, het zijn slechts combinaties, modificaties, variaties enz...van het reeds bestaande (eventueel gecreëerde) universum.

   

Beste livinus,

Niet alleen de ontwikkeling van soorten, ook het functioneren van individuen in de natuur wordt door het toeval bepaald. In de techniek probeert men zoveel mogelijk het toeval te vermijden. Het woord 'complex' in dit verband verwijst naar de complexiteitstheorie, die zich bezig houdt met het bestuderen van zaken als emergentie. Emergentie speelt in de techniek geen rol. En het onderscheid tussen optimaliseren en satisficeren is bedacht door Herbert Simon. Het geeft het verschil weer tussen iets zo goed mogelijk maken of ermee tevreden zijn als het werkt. Dat laatste is wat de evolutie doet.

   

Ontwikkeling van soorten en functioneren van individuen wordt alvast door oorzaken bepaald. In de techniek probeert men de oorzaken, de causaliteit zelf te bepalen.

Wat complexiteit betreft kwam mijn vraag voort uit de bedenking dat je een computer toch ook als iets complex mag beschouwen. Of niet?
Waarom mag men bvb een computer niet als iets emergent beschouwen (wanneer de definitie is dat 'het geheel is anders dan de delen' Een diode kan niet wat een hele computer kan. De computer is méér dan zijn onderdeeltjes. Is dat geen voorbeeld van emergentie?

Vraag is of de natuur 'tevreden' kan zijn? De natuur zie ik als een dood gegeven zonder bewustzijn, zonder besef, zonder impressies. Is een boom 'tevreden' dat hij vruchten voortbrengt die als ze in goede aarde vallen nieuwe bomen blijken voort te brengen?
Mensen kunnen alvast satisfactie krijgen van datgene wat ze doen en als ze die niet krijgen kunnen ze de dingen gaan optimaliseren zodat ze wèl satisfactie geven.

   

Een computer is niet complex, in de zin van de complexiteitstheorie. Je kunt in principe precies aangeven welke rol een bepaalde diode heeft gespeeld in het resultaat van een programma. Dat kun je niet in complexe systemen. Als er in Texas een storn ontstaat doordat een vlinder in Brazilie met zijn vleugels wappert, kun je dat niet uit die storm afleiden.
Waar het in de natuur om gaat, is dat het volstaat als een organisme lang genoeg blijft leven. En of het misschien ook wel langer kan leven, is niet van belang.

   

Echt niet akkoord met de inhoud. Reactie volgt.

   

't Zal wel weer niet kloppen met de bijbel zeker....?

   

Nog niet zo gedacht....Ongelooflijk dat u daaraan al denkt. Communiseren werkt induktief....

   

tja...als ik jouw naam zie denk ik al aan de bijbel en aan creationisme.Hoe zou dat komen?

   

-Alles wat ontstaat of verdwijnt is niets anders dan een in een logisch bewustzijn .
-Energie kan massa, materie of de 'dingen' zelf worden ; terwijl die 'dingen' ook in levende vormen kunnen omgezet worden; levende wezens, die alweer een vorm van logisch bewustzijn bezitten .
-Alles is dan toch 'bewustzijn' ; misschien van een andere aard dan het onze ; dat er dan toch ook niet vreemd aan is .

   

Alhoewel alles netjes geschreven is, heb ik het gevoel dat u zich in de jaren 1800(en) bevindt waar de wetenschap niet zo ver gevorderd is dan nu (uiteraard). Darwin zijn visie op bepaalde zakens zijn daardoor niet meer echt relevant.
Zo hebben we de fotosynthese van planten, ongekend in darwin zijn tijd.
'''De techniek streeft naar optimalisatie, de natuur naar satisfactie.'''' Hier is fotosynthese wel een streven naar optimalisatie.
Het copiëren van DNAmoleculen is ook een streven VAN optimalisatie.

'''De evolutie heeft geen boodschap aan de logica van de mens, maar de mens laat zich wel inspireren door wat de evolutie produceert.''
Eigenaardige uitdrukking. Zeg me eens wat de evolutie NU produceert? De mens copieert gewoon wat hij ziet in de natuur. Zo ga ik akkoord uw volgende zin: ''Ik denk dat mensen nooit aan vliegtuigen hadden gedacht, als ze geen vogels hadden gekend.''' Zo heeft Leonardo gelijk.
De vogel dat Leonardo bestudeerd heeft vijfhonderd jaar terug, is dezelfde 'vogel' dat 'wij' gebruikt hebben om vliegtuigen te bouwen. 'Evolutie' erbij betrekken is eigenaardig. De 'evolutie' in de natuur.

'''De techniek is deterministisch, doelgericht, recursief en logisch van opbouw. '''
Maar ook: De techniek die de natuur gebruikt is deterministisch, doelgericht, recursief en logisch van opbouw. ( aanmaken rode bloedcellen en nog honderden andere voorbeelden)
Ik vindt als 'men' van techniek praat van vandaag de dag, ook de bio chemica of hoe het ook noemt, die de natuur gebruikt(vanaf in den beginne maar door de mens maar recent bekend) ook dezelfde waardering mag hebben. Of anders uitgedrukt appels met appels vergelijken.
Ik mag uw uiteenzetting niet afbreken, want het zit logisch in elkaar gestoken.
Groetjes
Pauls

   

Pauls,

Weet je wel zeker dat je het over optimalisatie hebt? Fotosynthese zet ongeveer 1 % van het zonlicht om in nuttige producten. De rest gaat verloren als warmte. Zonnecellen komen tegenwoordig in de buurt van de 20 %, dus er valt nog een hoop te optimaliseren. Het zelfde geldt voor DNA. Ongeveer 95 % van het DNA van de mens is 'junk' DNA, en doet niet mee aan het produceren van eiwitten. Dat is dus ook niet erg optimaal.
Ik heb in mijn stukje duidelijk laten zien waarom de natuur niet zo deterministisch, doelgericht, recursief, en logisch van opbouw is. Dan kun je wel het tegendeel beweren, maar laat dat dan maar eens zien.

   

Ok Kweetal
Het is niet zo dat er maar fotosynthese nu in ons ogen maar 1 procent van het zonlicht omzet in nuttige produkten dat dit voor het 'blad' niet zou geoptimaliseerd zijn.
Het is niet zo dat we 95 procent vh dna in onze ogen junk is, dat dit ook is.
Ok ik ga het nog eens herlezen
Groetjes
Pauls

   

Scheppen met en zonder plan.
Wat denkt u van deze?
Een verandering dat je kan vergelijken met die van een model-T Ford die zich in zijn eigen garage ontmantelt en zich dan hersamenstelt tot een high-tech helikopter en daarna wegvliegt.
Met of zonder plan?
Is dit deterministisch, doelgericht, recursief, en logisch van opbouw?
Als je dit raadseltje niet kan oplossen ga ik je het zo vertellen over wat het gaat.
Groetjes
Pauls

   

Ik weet niet waar het over gaat, maar het gaat in ieder geval niet over de evolutie, want die werkt niet zo. Zoals ik in mijn stukje ook al heb laten zien.

   

ok
De rups heeft 16 korte pootjes, een kauwende mond, zes enkelvoudige ogen die enkel in zwart en wit zien, ze eet bladeren, en ze kruipt. De vlinder heeft zes lange uitgesproken poten, een zuigmond,antennes, een proboscis, vier vleugels, voortplantingsorganen, twee gecompliceerde facetogen (of samengestelde ogen,
ommatidium) die in kleur kunnen zien, hij drinkt nectar en kan vliegen

Nu weet u ondertussen dat het om de vlinder gaat, beter nog de metamorfose
In een volgende reactie ga ik u de uitleggen(technisch!!!)hoe metaformose werkt, en dan aan u om aan te tonen dat.....

Groetjess
Pauls

   

Over dat junk DNA is het laatste woord nog niet gezegd, dat het wel om junk gaat. Men dacht eerst dat dit gewoon rommel was, maar men weet nog niet exact de functie ervan.
http://www.kennislink.nl/publicaties/junk-dna-codeert-toch

   

Perfectie wordt niet bereikt doorheen de evolutie maar er worden wel oplossingen geselecteerd die werken, terwijl de niet werkende alternatieven verdwijnen of meer op de achtergrond raken. Er zijn voorbeelden zat van genen die eigenlijk niet erg voordelig zijn, maar recessief aanwezig blijven en dan opnieuw weer opduiken met nadelige gevolgen. Maar wat is nadelig in de loop van de evolutie als het voldoende overlevingskansen biedt om je te kunnen voortplanten? Op die wijze kunnen bijvoorbeeld afwijkingen zoals het chorea van Huntington doorgegeven worden of hoe genetische fouten aanwezig kunnen blijven. Perfecte organismen bestaan niet in de natuur; Als een halfslachtige oplossing voldoende overlevingskansen en voorplantingskansen biedt, dan blijft het aanwezig.

   

Een ander voorbeeld van een halfslachtige oplossing is het baren van baby's bij mensen. Baby's moeten eigenlijk te vroeg geboren worden om door het geboortekanaal van het vrouwenbekken te raken. Dat is niet zonder risico. Als vandaag er zo weinig baby's en moeders sterven bij de geboorte, dan is dat te danken aan de sterke medische vooruitgang en prenatale opvolging. In landen waar zwangere moeders aan hun lot worden overgelaten is de vrouwen- en kindersterfte drastisch hoger. Chimpansee vrouwtjes kunnen tot op hoge leeftijd kinderen krijgen. Bij vrouwen wordt dat een riskante onderneming en heb je de menopauze omdat bij mensen er meer wordt geïnvesteerd in de opvoeding, zodat kinderen grotere overlevingskansen hebben. Chimpansees kennen geen menopauze omdat chimpanseejongen sneller minder afhankelijk zijn van hun moeder en op hun eigen benen moeten kunnen staan van zodra het volgend jong wordt geboren.

   

Een goed bedoelde suggestie, Kweetal.

Waarom presenteer je je ideeën niet ietwat systematischer? In een schema, of zo. Nu fladdert alles door elkaar heen.
Kijk, je maakt meerdere keren opmerkingen in de trant van "precies wat ik ook al jaren beweer", "je moet goed lezen ...", "ik ga het niet herhalen ...". Je voelt je onbegrepen?

Misschien moet je een boek schrijven, maar dan wel eentje met een logische (hoofdstuk)indeling. Zodat de onderwerpen zich weten te rangschikken. Want nu komt het wel heel erg hap-snap over.
- instincten
- wat drijft de mens
- theorie van alles
- hebben we een ziel
- begrijpen
...
- scheppen met en zonder plan.

Of gebruik een schema, waarin de onderwerpen schematisch zijn gebonden.
Kijk, ik wil je niet mijn aristopiramide aanwrijven, of zo. Maar zou je in een soort vogelvlucht je onderwerpen niet kunnen situeren? 't Liefst in een aansprekend zinnebeeld?

Nu ook weer.
Waarom presenteer je de subs van je onderwerp niet gewoonweg in een matrixje.
Ik wil het wel even voor je tekenen, Maar dat lukt hier niet.
Dan maar woordelijk.
Het gaat om een twee-bij-twee tabel/matrix.

De rijhoofdjes heten:
- uitgevonden/gemaakt
- ontdekt
De kolomhoofdjes zijn benoemd met
- cultuur
- natuur

Je ei (of eieren) kun je kwijt in de cellen.
In het geval "ontdekte cultuur" ga je te rade bij b.v. de antropologie. Norbert Elias, of zo.
In het geval van "ontdekte natuur" bezoek je de natuurwetenschap. Genoeg gading, dacht ik.
Op grond van de natuurwetenschappelijke bevindingen (combinatie: gemaakt-natuur) kun je melding maken van techniek.
En waar moet in het geval gemaakte cultuur aan denken? Zeg 't maar.' *

Natuurlijk, gaandeweg de invulling zul je wel 's met je handen in je haar zitten. Maar dat laat onverlet ...

* wat betreft gemaakte cultuur heb ik nog wel een leuk voorbeeld voor je.
Op aanvraag beschikbaar.

VRGR, Prof. Dr. Wende.

   

Goede suggestie, om het allemaal eens in een schema weer te geven. Misschien maak ik er ook nog eens een boek van. Maar de meeste van mijn stukjes zijn voorstudies voor artikelen in filosofische tijdschriften. Ik zeg niet in welke.

   

"Ik zeg niet in welke."

Nee, hou het mysterieus. We gaan zoeken.

Nog even dat kruispunt van Ontdekte Cultuur en Gemaakte Toepassing zeg maar.
Dat voorbeeld, wat ik op aanvraag zou geven. Goed, je hebt 't niet aangevraagd, OK. 't Is gratuit. Luister.

"De ontdekking van het verschijnsel maatschappij, die ongeveer aan het einde van de Middeleeuwen begon en gedurende de modernisering gaandeweg in diepte en reikwijdte toenam, aanleiding gevend tot de opkomst van de sociologische discipline in de negentiende eeuw, kon natuurlijk niet zo spectaculair zijn als de recente ontdekkingen in de astrofysica. Maatschappij is voor de mens, wat water is voor de vis: het is moeilijk en het nam dan ook nogal wat tijd in beslag, om zich van dit ‘water’ bewust te worden, om schematische en rationele kennis omtrent dit ‘water’ te verwerven. Toch heeft het er alle schijn van, dat de ontdekking en de daaruit voortvloeiende theoretische en empirische verklaringen en interpretaties van het verschijnsel maatschappij thans grotendeels voltooid zijn. De maatschappelijke werkelijkheid bergt ogenschijnlijk geen mysterieuze ‘zwarte gaten’ in zich en de sociologische kaart schijnt geen ‘witte plekken’ meer te kennen.

Prof. Dr. Dr. Dr. Anton Zijderveld.

Het verschijnsel “maatschappij” is dus ontdekt. Ergens aan het einde van de Middeleeuwen. Nu zijn er alhier wel ’s woorden gewijd aan het onderscheid tussen enerzijds ontdekking en anderzijds uitvinding. Ontdekkingen brengen iets aan het licht dat er altijd al geweest is. In en met ontdekkingen wordt de natuur iets ontfutseld; iets wat er altijd al geweest was. Zo zou dat dus ook met Maatschappij zijn geweest. Tja, tja. De driemaal gepromoveerde hoogleraar ziet ook wel in dat datgene wat de fysica of de astrofysica hebben gepresteerd meer spectaculair is. En ook vele malen illustratiever. Aan het licht gebrachte natuurwetten zijn ontvankelijk voor talloze uitvindingen die leiden tot werkbare nuttigheden. Bovendien zijn aldaar de ontdekkingen te dateren. Het Higgsdeeltje kent een datum. Het Eureka van Archimedes is - hoe lang ook geleden - redelijk exact op de tijdsas te plaatsen. Ook Columbus heeft een jaartal. Enzovoort.
Maar de “ontdekking” van de Maatschappij moet het doen met “ongeveer aan het einde van de Middeleeuwen”. Ja, sla er maar een slag naar, nietwaar? Aan de andere kant kent die “ontdekking” toch ook zijn uitvindingen. De sociologie. En later de spin-off’s van deze tak van wetenschap. Zoals de Bedrijfskunde en de Management-science?
Ja, het klinkt raar om de Sociologie een uitvinding te noemen. Maar als we de parallel met de fysica oprecht staande willen houden, dan komen we daar niet onderuit. De wet van Archimedes verhoudt zich tot tonmolen/worm, zoals Maatschappij zich verhoudt tot Sociologie. De betonmolen en de worm weten zich als apparaten te installeren, en kunnen tot velerlei nut gebruikt worden. Zo heeft ook de Sociologie zich weten te installeren. Men mag er gebruik van maken (via het SCP, ofzo). Ze weet de Maatschappij te pleisteren. Dat hebben ze intussen zo perfect gedaan dat de maatschappelijke werkelijkheid geen zwarte gaten meer bergt. En dat de sociologische landkaart geen witte plekken meer kent. Goed, de Dr. neemt enig voorbehoud. Hij praat van “ogenschijnlijk”en “schijn” en “grotendeels”.
Om tot zo’n kromme redenering te komen is het natuurlijk nodig om spagaten te lenigen. Want uit de “ontdekking” zouden theoretische en empirische verklaringen en interpretaties voortvloeien. En dat is groteske onzin; dat is het paard achter de wagen. Want je hebt eerst een idee, dan een theorie. Die theorie wordt zodanig neergezet dat ie toetsbaar is aan de werkelijkheid, met behulp van hypothesen. Als het zo zou zijn dat … dan moet gelden dat … . En niet andersom. De sociologie verklaart zichzelf heilig. Getver!
“… en gedurende de modernisering gaandeweg in diepte en reikwijdte toenam …” Je leest er eerst overheen, over die tekstvulling. ’t Valt niet eens op. Mocht ’t je wel opvallen, dan krijg je het voor je kiezen dat je erover valt. Dus ben je al snel geneigd om je tanden in te slikken. Maar, maar, maar. Modernisering (een “isering”) is een proces. En een proces duurt; gaandeweg natuurlijk. Dat bijwoord “gedurende” slaat dus nergens op.

   

Ik zie ons (de mens) en onze techniek als onderdeel van de natuur. Ik vraag me dan ook af of wij kunnen "scheppen" of dat er door ons heen geschapen wordt.

Je kunt nu bijv. een plan maken om het volgende apparaat te bedenken en te realiseren wat we straks allemaal willen hebben, maar tegelijkertijd zijn er duizenden anderen die dat ook doen en er zijn maar een paar die uiteindelijk met iets succesvols overblijven (~ evolutie). Je probeert te plannen, maar "echte" ontdekkingen worden vaak toevallig gedaan, vaak tijden het zoeken van hele andere antwoorden of oplossingen.

"Als we wisten wat we deden, heette het geen onderzoek." - Albert Einstein

Maar dan stoten we ook al snel weer tegen het lastige vraagstuk van de vrije wil.

"Creatieve processen" zijn in mijn ogen vaak het remixen van bestaande ideeen tot iets nieuws, met hier en daar een ongelukje waarmee we een grote stap vooruit "ontstaat". Eerder heb ik me een keer afgevraagd hoe de mens ooit is begonnen met "techniek".

Hoe zou de eerste wilde bosjesman (of vrouw) ooit bedacht hebben om een steen te gaan gebruiken als gereedschap? Zou iemand een rots naar beneden hebben zien vallen, bovenop een schelp, die daardoor openbrak en de bosjesman een "Eureka"moment hebben "gegeven"?

   

De eerste wilde bosjesman was of is zo slim als u en ik. 'Wij' steunen nu op de ervaringen van onze vaders. Die genre van evolutie dat ons ingelepeld is als waarheid, is voor mij noppes.(en voor de bijbel)

   

Zoals gewoonlijk gebruik ik woorden in een goed gedefinieerde betekenis. Zo versta ik onder creatieve processen: processen die iets opleveren dat voorheen qua aard nog niet bestond. En die processen vind je zowel in de natuur als in de techniek. De natuur levert nieuwe soorten organismen op, en de techniek nieuwe soorten apparaten.

   

"Hoe zou de eerste wilde bosjesman (of vrouw) ooit bedacht hebben om een steen te gaan gebruiken als gereedschap? Zou iemand een rots naar beneden hebben zien vallen, bovenop een schelp, die daardoor openbrak en de bosjesman een "Eureka"moment hebben "gegeven"?

Nog voor mensen leerden stenen gereedschappen te gebruiken, deden andere dieren het al ons voor. (zonder af te kijken van de mens!)
zie: http://www.youtube.com/watch?v=oyt0CIIL_Mg

   

Fascinerend! Wat een herkenning vanuit onze eigen menselijke soort. Bij zo'n beelden is het niet moeilijk om onze verwantschap met de apen te bevestigen.
We zijn niet zo uniek als we (in onze ijdelheid) soms denken.

   

Dag Kweetal
geef me eens een vb van dat de natuur een nieuw soort organisme oplevert.
groetjes
Pauls
Ik vraag me af of de techniek een nieuw soort apparaat oplevert, zijn 'tegenhanger' niet kent in de natuurwereld.

   

Beste pauls,

Kun je dat zelf niet bedenken? Verdiep je dan eens in de evolutie.
En over die apparaten: heb jij ooit een aap gezien die een iPad van de boom plukte?

   

Met het aantal jaren dat ik hier rondloop of nog rond te lopen heb, heb ik nog niets gezien dat de natuur een een soort organisme oplevert.

'''En over die apparaten: heb jij ooit een aap gezien die een iPad van de boom plukte?'''
verkeerde antwoord op een verkeerd gestelde vraag.
Ik ga me anders uitdrukken; de mens maakt een helicopter: terug te vinden in de natuur.
Is iedere menselijke uitvinding, niet terug te vinden in de natuur? Wat het ook zij?
Zo denk ik ook dat een Ipad niet kan opnemen met de hersenen.
Groetjes
Pauls

   

Menselijke uitvindingen zijn niet terug te vinden in de natuur, al is het maar omdat de natuur geen elektriciteit gebruikt als energiebron, en geen metaal als materiaal, en geen wielen voor transport, en geen (binaire) codes voor gegevensverwerking.
Ja, Stefan, DNA bevat ook codes. Maar die zijn niet voor gegevensverwerking.

   

Er zullen wel degelijk bepaalde uitvindingen zijn die rechtstreeks afgekeken zijn van de natuur. De meeste uitvindingen door mensen gemaakt zijn echter origineel en niet 'afgekeken' van de natuur. Wèl, zoals Stefan zegt, volgzaam aan de natuurwetten, de fysica en chemie.
Ook kunststoffen zijn en blijven verbindingen van de bestaande atomen (elementen), ook al maakt de natuur die niet aan. In wezen is de mens een verlengstuk van de natuur. In die zin is wat voortkomt uit de mens uiteindelijk ook als 'natuur' te beschouwen'. Wij zijn deel van de natuur. Vele dieren maken 'artefacten'. Als een bever een dam maakt, dan noemen we dat geen 'onnatuurlijke ingreep'. Als een mens een stuwdam maakt hoeven we dat ook geen onnatuurlijke ingreep te noemen. In feite kan je dat doortrekken tot alle uitvindingen.

   

Het menselijk ontwerp verschilt wel degelijk met die toevallig ontstaan door selectie in de natuur. Maar uiteraard zullen menselijke ontwerpen eveneens onderhevig zijn aan de wetten van de fysica. Vliegtuigen maken net zoals vogels gebruik van de aerodynamica, maar je zal nooit een vogel zien de geluidsmuur breken of geen enkel dier als een raket zien opstijgen tot in de ruimte.
En de evolutie loopt nog steeds door ook bij de mens. Het gebit van de huidige mens verschilt met dat van de vroege moderne mens, De eerste mensen konden geen koemelk verdragen en nu lopen er veel meer mensen rond die dat wel kunnen. Maar de snelste ontwikkelingen in de evolutie zie je optreden op microscopisch vlak bij bacteriën , virussen, eencellige organismen en eenvoudige meercellige organismen. Kleine gunstige variaties in het DNA leveren daar sneller zichtbare effecten, maar onderzoeken we het DNA van moderne mensen en vergelijken dat met DNA van vroege moderne mensen, dan stellen we ook al evolutie vast van een aantal kenmerken. Zo bleken de eerste Europeanen helemaal niet blank te zijn. Die eigenschap evolueerde pas later.
zie ook: http://www.hln.be/hln/nl/961/Wetenschap/article/detail/1782086/2014/01/27/Zo-zagen-de-eerste-Europeanen-er-uit.dhtml

   

Ok stefan

   

http://www.oakleysunglassese.us.com/
http://www.oakley--sunglasses.com.co/
http://www.oakleysunglassesoutlet.us.org/
http://www.oakleysunglasses.us.com/
http://www.oakleysunglasses.com.co/
http://www.rayban-sunglass.us.com/
http://www.raybansunglasses.ar.com/
http://www.rayban--sunglasses.org/
http://www.polo-ralph-lauren.us.com/
http://www.poloralph-lauren-outlet.us.com/
http://www.burberry--outlet.us.com/
http://www.burberryoutlet-store.us.com/
http://www.michaelkors-outlet-online.us.org/
http://www.outletonline-michaelkors.com/
http://www.michaelkorsoutlets-online.us.com/
http://www.michael-korsoutlet.in.net/
http://www.michaelkors-outlet-store.us.com/
http://www.michaelkors-handbags.in.net/
http://www.uggs-outletboots.in.net/
http://www.uggs.us.com/
http://www.uggs-outlet.in.net/
http://www.cheapuggboots.in.net/
http://www.cheap-uggs.in.net/
http://www.louisvuitton-outlet-online.org/
http://www.louisvuitton-outlets.org/
http://www.louisvuitton.ar.com/
http://www.louisvuittonoutlet-store.us.com/
http://www.louis-vuittonhandbags.org/
http://www.redbottoms.in.net/
http://www.christianlouboutin-outlet.in.net/
http://www.christian-louboutin-shoes.in.net/
http://www.christian-louboutin.org.uk/
http://www.rolexreplicawatches.us.com/
http://www.replica--watches.com/
http://www.air-jordanshoes.net/
http://www.nikeoutlet.us/
http://www.toryburch-outletonline.in.net/
http://www.guccioutlet-online.us.com/
http://www.prada-handbags.in.net/
http://www.prada-outlet.in.net/
http://www.longchamp-outlet.in.net/
http://www.longchamphandbags.us.com/
http://www.longchamphandbagsoutlet.us.com/
http://www.tiffanyand-co.us.com/
http://www.tiffanyjewelry.us.com/
http://www.nikeairmaxinc.net/
http://www.nikeair-max.net/
http://www.nike-freerun.com/
http://www.chanelhandbags.ar.com/
http://www.katespadeoutlets.cc/
http://www.katespade-handbags.in.net/
http://www.coachoutlet-online.in.net/
http://www.coachfactory-outletonline.in.net/
http://www.coachoutletstoreonline.jp.net/
http://www.coachpurse.in.net/
http://www.truereligionsale.in.net/
http://www.true-religion-jeans.in.net/
http://www.truereligionoutlets.in.net/
http://www.truereligioninc.in.net/
http://www.nike-airmax-pas-cher.fr/
http://www.nikeair-max.fr/
http://www.airjordanpas-cher.fr/
http://www.nikefreerun.fr/
http://www.nike-roshe-run.fr/
http://www.sac-longchamp-pas-cher.fr/
http://www.sac--longchamps.fr/
http://www.poloralphlauren-pascher.fr/
http://www.louboutin-pas-chere.fr/
http://www.sac-michaelkors-pascher.fr/
http://www.sac-burberry-pascher.fr/
http://www.lunette-oakley-pascher.fr/
http://www.lunette-rayban-pas-cher.fr/
http://www.hollister-abercrombiefitch.fr/
http://www.sachermes.fr/
http://www.vanspas-cher.fr/
http://www.timberland-paschere.fr/
http://www.newbalancesoldes.fr/
http://www.converse-pas-cher.fr/
http://www.the-north-face.fr/
http://www.niketnrequin-pascher.fr/
http://www.polo-lacoste-pascher.fr/
http://www.nikeblazerpaschere.fr/
http://www.nikeair-force.fr/
http://www.sac-guesspascher.fr/
http://www.sac-vanessa-bruno.fr/
http://www.scarpehogan--outlet.it/
http://www.rayban-sunglasses.me.uk/
http://www.michaelkorshandbags-uk.org.uk/
http://www.michaelkorsoutletcanada.ca/
http://www.michael--korsoutlet.ca/
http://www.lululemon-outletcanada.ca/
http://www.hollisteruk.uk/
http://www.thenorth--face.co.uk/
http://www.mulberryhandbags-outlet.co.uk/
http://www.ralphlauren-outlet.co.uk/
http://www.nike--airmax.co.uk/
http://www.nikeairmax.org.uk/
http://www.nike-free-run.org.uk/
http://www.abercrombie-andfitch.org.uk/
http://www.nike-roshe-run.org.uk/
http://www.nike-trainers.org.uk/
http://www.nike-air-huarache.co.uk/
http://www.longchampbags.org.uk/
http://www.hollister-abercrombie.es/
http://www.vans-shoes-outlet.com/
http://www.nikerosherun.net/
http://www.mac-cosmetics.us.com/
http://www.abercrombieand-fitch.us.com/
http://www.hermesbirkinbags.com.co/
http://www.the-northfaceoutlet.us.com/
http://www.northface-outlet.in.net/
http://www.newbalance-shoes.in.net/
http://www.reebok-outlet.in.net/
http://www.lululemonoutlets.in.net/
http://www.cheap-nfljersey.in.net/
http://www.cheap-wedding-dresses.org/
http://www.beatsbydrdreheadphones.in.net/
http://www.montblanc-pens.us.com/
http://www.ferragamo-shoes.net/
http://www.giuseppe-zanotti.in.net/
http://www.instylerionicstyler.us.com/
http://www.babyliss.in.net/
http://www.mcmhandbags.org/
http://www.chiflatiron.cn.com/
http://www.insanityworkout.in.net/
http://www.ghdhairstraighteners.me.uk/
http://www.bottegaveneta-handbagsoutlet.com/
http://www.valentino-shoes.us.com/
http://www.herveleger.us/
http://www.asicso.com/
http://www.soccer--shoes.net/
http://www.soccerjerseys.com.co/
http://www.celine-handbags.org/
http://www.p90x-workout.us.com/
http://www.jimmychoo-shoes.us.com/
http://www.hollister-clothing-store.us.com/
http://www.nike-airmax.nl/
http://www.baseball-bats.us/
http://www.iphone-cases.in.net/
http://www.ipadcases.us.com/
http://www.iphone6scases.us.com/
http://www.iphone6spluscases.us.com/
http://www.iphone6cases.us.com/
http://www.iphone6pluscases.in.net/
http://www.iphone5scases.us.com/
http://www.samsunggalaxys6cases.us.com/
http://www.timberlandboots.ar.com/
http://www.occhiali-oakley.it/
http://www.christian--louboutin.it/
http://www.ralph--lauren.it/
http://www.abercrombiehollister.it/
http://www.nikeair-max.it/
http://www.vansscarpe.it/
http://www.converse-allstar.it/
http://www.borse--gucci.it/
http://www.rayban--occhiali.it/
http://www.converse--shoes.com/
http://www.saclancelpascher.fr/
http://www.toms--shoes.net/
http://www.montrespas-cher.fr/
http://www.karenmillen.me.uk/
http://www.supra--shoes.com/
http://www.juicycoutureoutlet.jp.net/
http://www.juicycoutureoutlet.com.co/
http://www.marcjacobs.us.org/
http://www.cheapweddingdresses.org.uk/
http://www.replica--watches.co.uk/
http://www.canadahollister.ca/
http://www.pandora-jewelry.us.com/
http://www.pandorajewelrys.us.com/
http://www.pandora--charms.in.net/
http://www.pandora--charms.org.uk/
http://www.linksoflondon.me.uk/
http://www.thomas-sabo-uk.org.uk/
http://www.swarovski-jewelry.in.net/
http://www.swarovski-uk.uk/
http://www.bottesugg-pas-cher.fr/
http://www.ugg-pas-cher.fr/
http://www.ugg-boots-uggs.co.uk/
http://www.ugg--australia.it/
http://www.canada-uggs.ca/
http://www.louis-vuitton-pas-cher.fr/
http://www.louisvuitton-sac.fr/
http://www.louis-vuitton-handbags.co.uk/
http://www.louisvuitton-canada.ca/
http://www.borse-louis-vuitton.it/
http://coachofficialsite.blog.com/
http://www.canadagoose.net.co/
http://www.canada-goose-jackets.us.com/
http://www.canada-goose-outlet.us.com/
http://www.canadagoose--jackets.ca/
http://www.canadagoose-paschere.fr/
http://www.canada-goose.me.uk/
http://www.moncler.org.uk/
http://www.moncleroutlet.com.co/
http://www.monclerjackets.us.org/
http://www.doudoune-monclerpascher.fr/
http://www.barbour-jackets.org.uk/
http://www.moncler--outlet.it/
http://www.canada--goose.se/
http://www.moncleronline-shop.de/
http://www.moncler.org.es/
http://www.moncler.co.nl/
http://www.canadagooses.co.nl/
http://www.barbour.us.org/
http://www.cheap-oakleys.us.com/
http://www.michael-kors-outlet.us.org/
http://www.michaelkorsoutletonline-sale.us.com/

   

win.Epiphany http://raptors.nba-jersey.com/ of http://www.ralphslaurenoutlet.us.com/ life, http://www.burberry-outletonline.cc/ often http://www.canadagoosesonline.com/ produce http://www.swarovskissale.co.uk/ unexpected http://www.airmax-2015.org/ after http://www.longchamps.us.com/ a http://www.mcmbackpacks.in.net/ major http://www.hermes-bags.net/ accident. http://www.ferragamoshoes.in.net/ For http://www.chiflatiron.net.co/ example, http://www.hollisters-canada.ca/ the http://www.cheap-oakleyssunglasses.com/ exact http://www.cheapuggs-boots.com.co/ thought http://www.newoutletonlinemall.com/ about http://www.lauren-ralphs.co.uk/ life, http://www.burberry-outletcanada.ca/ such http://www.converses-outlet.com/ as http://eagles.nfljersey.us.com/ being http://www.puma-shoes.de/ in http://www.ray-bans.net.co/ a http://www.ok-em.com/ car http://www.ralphlaurencanada.ca/ accident, http://www.bottega-veneta.in.net/ survived http://www.burberrys-outlets.co.uk/ after http://www.nike-air-max.com.se/ serious http://www.barbour.in.net/ illness, http://www.truereligionjeans.net.co/ etc., http://www.vans-schuhe.com.de/ will http://www.valentino-shoesoutlet.us/ produce http://www.soft-ballbats.com/ the http://www.abercrombie-kid.us.com/ deepest http://www.katespadeoutlet.gb.net/ kind http://www.swarovski-canada.ca/ of http://bengals.nfljersey.us.com/ experience http://lakers.nba-jersey.com/ will http://www.tommy-hilfigers.com/ truly http://www.nikeskoes.dk/ recognize http://coachoutlet.euro-us.net/ the http://raiders.nfljersey.us.com/ fragility http://www.toms-outlet.net/ of http://www.rolex-watches.net.co/ life, http://www.calvin-kleins.net/ short http://www.vibram-fivefingers.in.net/ of http://www.uggs-onsale.net/ life, http://www.nike-huaraches.nl/ and http://www.burberryonlineshop.de/ then http://www.supra-shoes.org/ will http://www.soccer-shoesoutlet.com/ break http://www.barbour-factory.com/ utilitarian http://texans.nfljersey.us.com/ bound, http://coach-outlet.tumblr.com/ earnest http://grizzlies.nba-jersey.com/ re-design http://www.tnf-jackets.us.com/ and http://www.poloralphlaurenoutlet.net.co/ construction http://www.uggs-boots.net.co/ that http://www.basketballshoes.com.co/ the http://www.asicsoutlet.us.org/ true http://www.ugg-boots.us.org/ colors http://www.rayban-sunglasses.co/ of http://www.asics-shoes.net/ life, http://cowboys.nfljersey.us.com/ without http://www.hollisterclothingstore.org/ which http://www.jimmy-chooshoes.com/ a http://www.michaelkorsoutlet-online.ar.com/ lot http://www.coach-factoryyoutletonline.net/ of http://www.ralphlauren-au.com/ experience, http://www.longchamp.com.de/ it http://magic.nba-jersey.com/ is http://www.nike-schuhe.com.de/ difficult http://www.omega-watches.com.co/ to http://www.burberryoutlet-sale.net/ say http://oakley.blackfriday.in.net/ truly http://www.tommy-hilfiger.cc/ lived http://www.toryburchsale.com.co/ up.Life http://buccaneers.nfljersey.us.com/ need http://www.converse-shoes.net/ not http://www.thenorthface.com.de/ be http://www.burberry-outletsonline.co.uk/ too http://www.levisjeans.com.co/ pursuit http://www.nikefree-run.net/ of http://www.cheapjerseys.us.org/ clarity. http://www.michaelkors-bags.com.co/ In http://www.kate-spade.gb.net/ quite http://www.cheap-nike-shoes.net/ a http://www.hollisteronlineshop.com.de/ lot http://www.pandoracharms-canada.ca/ of http://www.thomas-sabo.com.de/ time, http://coach.euro-us.net/ chaos http://jazz.nba-jersey.com/ richest, http://www.coach-factory.in.net/ most http://www.bottega-venetas.cc/ complex http://www.burberrybags-sale.net/ heritage. http://www.michaelkors.so/ It http://falcons.nfljersey.us.com/ hides http://www.abercrombie-and-fitch.us.com/ numerous http://www.pandorajewellery.com.au/ secrets. http://celtics.nba-jersey.com/ It http://www.new-balance-schuhe.de/ induces http://www.pandoras-charms.co.uk/ people http://www.instylers.us.org/ from http://www.burberry-outletstore.net/ chaos http://www.thenorthfacejackets.fr/ to http://www.ugg-bootsclearance.com/ a http://www.guessfactorys.in.net/ clear, http://www.jordan-shoes.com.co/ and http://azcardinals.nfljersey.us.com/ from http://www.juicycouture.com.co/ a http://www.tommyhilfiger.net.co/ new http://www.celine-bags.org/ clarity http://cavaliers.nba-jersey.com/ to http://www.oakley-outletonline.com.co/ the http://www.beatsbydre.com.co/ chaos, http://www.ralphlaurenoutlet-online.in.net/ suffering http://www.vans-shoes.co.uk/ a http://www.ralphs-laurens.co.uk/ loss http://www.michaelkorsoutletonline.net.co/ to http://www.giuseppezanotti.com.co/ comprehend http://chiefs.nfljersey.us.com/ the http://www.michaelkors-outletonline.cc/ Ruomingruoan http://www.ralphlaurenonlineshop.de/ in http://broncos.nfljersey.us.com/ chaos, http://www.true-religion.com.co/ but http://www.michael-kors.net.co/ also http://www.prada.com.de/ appreciate http://www.nfl-jersey.us.org/ the http://www.tory-burchsandals.in.net/ hazy http://www.rayban-pas-cher.fr/ beauty. http://www.prada-shoes.com.co/ When http://www.fendi-outlet.in.net/ things http://mavericks.nba-jersey.com/ clear http://www.the-northface.com.co/ to http://www.lacosteoutlet.us.com/ glance http://www.reebok.com.de/ when http://www.oakleys.org.es/ life http://www.oakleys.in.net/ becomes http://www.hugo-bossoutlet.com/ lacks http://www.pradaoutlet.com.co/ fun http://panthers.nfljersey.us.com/ of.One http://www.nike-roshe-run.de/ of http://www.coach-factoryoutlet.net.co/ the http://www.monclerjackets.in.net/ biggest http://www.tommy-hilfiger-online.de/ mistakes http://www.newbalancecanada.ca/ in http://www.tomsshoes-outlet.us.com/ life http://www.michael-korssale.us.com/ is http://www.michaeljordan.com.de/ the http://www.nike-airmax.us.com/ pursuit http://www.prada-handbags.net.co/ of http://www.newbalanceshoes.com.es/ perfection. http://hawks.nba-jersey.com/ In http://www.truereligions.net/ pursuit http://www.michaelkors-canadaoutlet.ca/ of http://www.nike-air-max.com.de/ perfection http://www.swarovskijewelrys.in.net/ in http://www.womenclothes.in.net/ the http://www.barbour-jackets.us.com/ process http://www.pulseraspandora.com.es/ you http://www.barbours.us.com/ will http://www.longchampoutlet.com.co/ lose http://www.timberland-boots.com.co/ countless http://www.christianlouboutin-shoes.ca/ opportunity http://bears.nfljersey.us.com/ in http://www.retro-jordans.com/ the http://www.chi-flatiron.us.com/ pursuit http://www.marc-jacobs.us.com/ of http://www.philipp-plein.us.com/ perfection http://www.abercrombiefitchs.cc/ in http://www.ugg-boots-australia.com.au/ the http://giants.nfljersey.us.com/ process http://www.converse.com.de/ turn http://www.uggs-australia.com.co/ many http://www.puma-shoesoutlet.com/ valuable http://seahawks.nfljersey.us.com/ ideas http://www.adidas.com.se/ and http://www.mcm-handbags.org/ behavior http://www.michael-kors.cc/ stifled http://www.oakley-outlet.net.co/ mind http://www.nikeair-max.es/ it.Stark's http://rockets.nba-jersey.com/ beautiful http://suns.nba-jersey.com/ and http://www.insanity-workout.us.com/ pure http://www.coach-outletonline.ca/ love http://www.adidas.us.com/ of http://chargers.nfljersey.us.com/ the http://www.oakley.com.de/ miserable http://www.nike-tnrequinpascher.fr/ are http://www.ray-banssunglasses.org/ insufficient. http://www.christianlouboutin.org.uk/ The http://www.nikeshoesoutlet.org.uk/ most http://www.the-northfacejackets.co.uk/ unforgettable http://www.cheap-michaelkors.in.net/ people http://www.iphone-cases.net.co/ always http://www.air-huarache.co.uk/ have http://michaelkors.euro-us.net/ the http://www.the-northfacejackets.net.co/ kind http://www.ghdhairstraightener.cc/ of http://www.designer-handbagsoutlet.us.com/ good http://www.timberlandbootsoutlet.us.com/ miserable, http://www.nhl-jerseys.us.com/ miserable http://www.oakley--sunglasses.com.au/ in http://www.nba-shoes.com/ a http://lions.nfljersey.us.com/ beautiful http://www.nike-air-force.de/ complex http://www.woolrich-clearance.com/ realm. http://www.tommy-hilfiger.co.nl/ This http://www.rolex-watches.us.com/ life http://www.uggs-store.us.com/ is http://www.burberrys-bags.net.co/ the http://www.uggsale.net/ most http://www.jordanrelease-dates.us.com/ abundant http://www.babylisspros.in.net/ life.Nothing http://www.tracksuits-store.com/ exciting http://www.uggboots.com.de/ is http://www.hermesbirkin-bag.net/ true, http://pelicans.nba-jersey.com/ so http://coach.misblackfriday.com/ true http://www.cheap-baseballbats.us/ is http://www.underarmour.us.com/ love.Every http://www.nike-factorys.us/ time http://www.rayban.com.de/ to http://pacers.nba-jersey.com/ play http://www.designerhandbagsoutlet.net.co/ East http://www.giuseppe-zanotti.net/ Lake, http://www.the-northfacejackets.us.com/ I http://www.ralph-laurens.org.uk/ have http://www.nike-air-max.com.au/ to http://www.salvatoreferragamo.in.net/ sit http://www.dsquared2.us.com/ and http://titans.nfljersey.us.com/ enjoy http://saints.nfljersey.us.com/ the http://clippers.nba-jersey.com/ small http://www.handbagsoutlet.net.co/ farm http://www.timberlandshoes.net.co/ pavilion http://bills.nfljersey.us.com/ raft http://vikings.nfljersey.us.com/ to http://www.oakleys-outlet.it/ fish, http://www.michaelkors.co.nl/ see http://www.adidas-shoes.cc/ these http://www.michaelkorsbags.us.org/ in http://www.hollisters.us.com/ the http://www.airmax-90.org/ middle http://rayban.blackfriday.in.net/ of http://www.horlogesrolex.nl/ the http://www.cheap-rayban.com.co/ lake http://www.coach-outletonline.net.co/ to http://www.newbalance-outlet.org/ swim http://www.hermes-outlet.net.co/ fish, http://www.adidasshoes.org.es/ hearts http://www.michael-kors-taschen.com.de/ envy. http://www.burberryoutlet-sale.com.co/ Think, http://www.omegawatches.in.net/ or http://www.swarovski-australia.com.au/ is http://wizards.nba-jersey.com/ it http://www.thenorth-face.ca/ the http://www.nike-skor.com.se/ lake http://www.ralphlauren-polos.com.co/ where http://www.monclers-outlet.us.com/ the http://www.mk-outletonline.us/ fish http://www.cheap-rolex-watches.org.uk/ leisurely http://browns.nfljersey.us.com/ day http://www.ugg-australia.com.de/ off, http://www.hogan.com.de/ both http://www.coachoutlet-online.com.co/ the http://www.toms-shoe.us.com/ wind http://www.oakleysunglasses-canada.ca/ and http://www.marc-jacobsonsale.com/ rain http://www.true-religions.com/ are http://nets.nba-jersey.com/ not http://www.michaelkors.com.se/ afraid, http://www.adidas-superstars.nl/ not http://www.polos-outletstore.com/ afraid http://www.longchamp-handbagsoutlet.us.com/ of http://www.givenchy.in.net/ thunder http://www.nikeair--max.fr/ and http://www.toms--outlet.com.co/ lightning, http://www.nike-rosherun.com.es/ more http://www.ferragamo.com.co/ afraid http://www.nike-max.fr/ of http://www.tomsoutlet-online.net/ cold http://www.converse.net.co/ and http://www.barbour-jacketsoutlet.net/ heat. http://www.ugg-bootscanada.ca/ These http://bulls.nba-jersey.com/ cheerful http://www.oakleysglasses2016.com/ fish http://www.tory-burchoutlet.com.co/ are http://www.oakleys-sunglasses.in.net/ hiding http://www.oakley-sunglasses.mex.com/ the http://www.cheapthomassabos.co.uk/ body http://www.nike-outlet.us.org/ in http://www.airjordans.us/ the http://michaelkors.blackfriday.in.net/ water, http://www.nikerosherun.us/ swim http://michaelkors.misblackfriday.com/ freely http://www.abercrombie-andfitchs.com/ come http://www.pradahandbags.net.co/ and http://www.pandorajewelry.top/ go, http://www.uggs-boots.com.co/ that http://longchamp.blackfriday.in.net/ is http://www.air-maxschoenen.nl/ what http://www.michaelkorsoutlet.ar.com/ a http://www.wedding-dresses.cc/ sanction http://patriots.nfljersey.us.com/ of http://www.raybans-outlet.cc/ life http://www.nike-frees.co.uk/ ah!I http://www.michael-korsbags.co.uk/ wanted http://www.nikeairmaxn.co.uk/ to http://www.nikefree-run.org.uk/ take http://www.oakleys-sunglasses.net.co/ her http://www.to-coachoutlet.com/ as http://www.salomon-schuhe.com.de/ happy http://www.christianlouboutinshoes.jp.net/ as http://www.nike-schoenen.co.nl/ a http://www.zxcoachoutlet.com/ fish http://www.ed-hardy.us.com/ like http://www.omegarelojes.es/ this http://bucks.nba-jersey.com/ game http://www.nikestore.us/ impunity http://www.the-northfaces.net.co/ in http://coach.blackfriday.in.net/ the http://www.kates-spade.com/ water, http://www.tommy-hilfiger.com.de/ but http://www.toms-shoes.net.co/ also http://www.uhren-shop.com.de/ want http://www.adidasshoesca.ca/ their http://www.montblancpens-sale.com/ own http://knicks.nba-jersey.com/ lives, http://www.northfaceoutlet.com.co/ as http://www.christianlouboutinshoesoutlet.org/ these http://www.newbalance-shoes.org/ fish http://www.uggsoutlet.com.co/ come http://www.ray-bansoutlet.it/ and http://www.bcbg-dresses.com/ go http://76ers.nba-jersey.com/ as http://www.jimmy-choos.com/ unrestrained http://www.coachblackfriday.com/ freedom.I'm http://www.canadagooses-jackets.com/ just http://www.cheap-raybansoutlet.in.net/ real http://www.toms-shoesoutlet.us/ life, http://www.nba-jersey.com/ because http://www.timberlands-paschere.fr/ of http://ravens.nfljersey.us.com/ their http://pistons.nba-jersey.com/ ability http://www.cheap-michaelkors.com/ is http://www.michael-korsbags.org.uk/ limited, http://www.longchamp-bags.us.com/ the http://www.cheapshoes.net.co/ tour http://www.ray-bans.co.uk/ is http://www.longchamp.com.co/ far http://www.chrome-hearts.in.net/ suffer http://www.ralphlaurenpolos-outlet.com/ a http://www.burberryoutlets.net.co/ share, http://www.christianlouboutinoutlet.net.co/ the http://www.nike-shoescanada.ca/ sanction http://packers.nfljersey.us.com/ is http://spurs.nba-jersey.com/ also http://uggboots.misblackfriday.com/ an http://www.mbt-shoes.us.com/ unattainable http://www.nike-mercurial.in.net/ Shexiang. http://www.hollister-abercrombie.com.se/ The http://www.rolexwatchesforsale.us.com/ end http://www.mizuno-running.net/ result http://www.oakleyssunglasses.in.net/ of http://www.airyeezy.us.com/ the http://www.polos-outlets.com/ work http://www.adidassuper-star.de/ environment http://www.nike-free-run.de/ and http://www.truereligion-outlet.us.org/ changing http://hornets.nba-jersey.com/ pressures http://www.oakleyoutlet.ar.com/ of http://www.bcbg-maxazria.ca/ family http://www.versaceoutlet.us.com/ life, http://www.beatsheadphone.in.net/ I http://www.raybans-outlet.in.net/ was http://www.tory-burch.us.org/ like http://www.montres-pascher.fr/ an http://steelers.nfljersey.us.com/ ant, http://jets.nfljersey.us.com/ busy.Therefore, http://www.outlet-burberry.net.co/ envy http://www.rolexwatches-canada.ca/ impunity http://www.replica-handbags.net.co/ free http://www.hollister-clothing.in.net/ the http://thunder.nba-jersey.com/ fish, http://www.swarovski-crystals.us.com/ and http://www.rayban-pascher.fr/ can http://www.raybanssunglasses.in.net/ only http://www.scarpe-hoganoutlets.it/ think http://www.pandora.com.de/ in http://www.christian-louboutins.in.net/ their http://celine.blackfriday.in.net/ hearts, http://49ers.nfljersey.us.com/ they http://www.katespades-outlet.in.net/ can http://www.jordanretro.org/ only http://www.mcm-bags.us.org/ talk http://www.sunglasses-outlet.online/ about http://www.oakleys2016.com/ myself http://www.swarovski-online-shop.de/ when http://www.oakleys-frame.com/ lonely.However, http://www.michael-kors-australia.com.au/ this http://www.cheapnhljerseys.us.com/ is http://www.michael-kors-outlet.us.org/ just http://www.ray-banssunglasses.co.uk/ a http://www.armani-exchange.in.net/ little http://www.long-champoutlet.com/ envious http://www.cheapreplica-watches.in.net/ of http://kings.nba-jersey.com/ fish, http://www.vans-shoes.net/ but http://www.nikeshoes.org.es/ after http://timberwolves.nba-jersey.com/ a http://www.cheapjerseys.net.co/ direct http://www.abercrombie-andfitch.ca/ confrontation http://www.michael-kors.com.es/ with http://www.abercrombiehollister.nl/ the http://dolphins.nfljersey.us.com/ fish, http://www.cheapmichaelkors.us.org/ the http://www.burberry-handbagsoutlet.net.co/ loss http://www.tommyhilfigerca.ca/ lazy http://www.michael-korshandbags.us.org/ to http://www.oakleys-outlet.in.net/ do.This http://www.cheap-jerseys.cc/ year's http://www.rayban.co.nl/ May http://www.nikeair-max.ca/ holidays, http://www.raybans.org.es/ and http://www.mk-com.com/ colleagues http://www.cheapjerseys.mex.com/ to http://www.adidas-schuheonline.de/ play http://airmax.misblackfriday.com/ outdoors, http://www.ralph-laurenspolo.co.uk/ to http://www.beats-by-dre.com.co/ the http://www.christian-louboutinshoes.in.net/ outskirts http://www.ray-bansoutlet.in.net/ of http://www.p90xworkout.in.net/ a http://www.poloralphlauren.cc/ farm http://www.cheap-mlbjerseys.us.com/ park http://www.air-max.com.de/ pond http://www.juicycoutureoutlet.net.co/ fishing, http://www.truereligion-outlet.com.co/ I http://www.rosherun.co.uk/ sat http://www.nikefree5.net/ weeping http://www.burberry-handbagssale.com.co/ with http://www.soccers-shoes.com/ colleagues http://heat.nba-jersey.com/ pond http://www.cheap-jordans.net/ shore, http://www.mlb-jerseys.us.com/ the http://www.mcmhandbags.com.co/ earthworm http://www.mcms-handbags.com/

http://www.uggsoutlet.net.co/ http://colts.nfljersey.us.com/ http://www.nfljersey.us.com/ http://www.nikestore.com.de/ http://www.airhuarache.co.uk/ http://www.nike-rosheruns.nl/ http://www.iphone-cases.net/ http://www.uggs.co.nl/ http://jaguars.nfljersey.us.com/ http://www.polos-ralphlauren.us.org/ http://www.rosheruns.us/ http://redskins.nfljersey.us.com/ http://trailblazers.nba-jersey.com/ http://www.nike-shoesoutlet.us.com/ http://www.polo-ralph-lauren.de/ http://www.toms-outlets.us.com/ http://www.michael-korsoutlet.cc/ http://www.co-aol.com/ http://www.raybanoutlet.ca/ http://www.raybans-sunglass.com/ http://nuggets.nba-jersey.com/ http://www.ralph-laurenoutletonline.com/ http://warriors.nba-jersey.com/ http://ralphlauren.blackfriday.in.net/ http://www.ralph-laurensoutlet.co.uk/ http://www.beatsbydrdrephone.com/ http://rams.nfljersey.us.com/ http://www.oakleyoutlet.fr/

   

The Lower price!
Free delivery!
Excellent quality!
www.adidasnmdsales.us Adidas NMD
www.yeezy-outlet.us Adidas Yeezy
www.running-shoes.top Running-shoes
www.asics.us.com Asics
www.nike-airmax90.com Nike Air Max
www.starboots.us StarBoots
www.coach-online.us Coach
www.michael-kors-bags.us Michael Kors
www.timberland-outlets.org Timberland

Alleen geregistreerde gebuikers mogen comments plaatsen

Aanmelden of Registreer plaats een reactie