After Trump

In de blog: Filosofische overpeinzingen

Na alle ontzetting over de verkiezing van Trump (en wellicht binnenkort de overwinning van Wilders c.s.)rijst natuurlijk de vraag: hoe voorkom je dat populisten, extremisten, anti-democraten etc. op binnen het demokratische bestel de macht grijpen? (Zoals Hitler dat al eens eerder deed) Een veel gehoorde oplossing is: laat iedereen maar eens examen doen vóórdat hij mag meedoen aan een stemming (referendum of verkiezing of wat dan ook). Dat is een typisch elite-standpunt dat de verhoudingen in de maatschappij alleen maar verder op scherp zet. Er moeten toch betere manieren zijn? Wat suggesties:

  1. Beter onderwijs is vrijwel altijd een oplossing die op de lange termijn werkt. Meer specifiek: leerlingen moeten leren te discussiëren over standpunten van hunzelf en anderen, zonder anderen te beledigen uiteraard. Daar komt in het huidige onderwijs veel te weinig van terecht. Spreekbeurten hebben meestal betrekking op feitelijke informatie die "verkondigd" wordt. De topic zou juist moeten zijn om een mening te verkondigen en die proberen te argumenteren (met feiten en logica).

  2. Het nadeel van de vorige suggestie is dat dit verbale begaafdheid eist van de leerling. Maar het probleem is nu juist dat de doelgroep die bevattelijk is voor populisme en extremisme die verbale begaafdheid mist. In de anonimiteit van Twitter en Facebook kunnen ze ongehinderd verrot schelden en bedreigingen uiten. Als je ze echter aan een tafel in een café zou uitnodigen om te praten dan kun je ze vaak snel van de onredelijkheid van hun standpunt overtuigen. Alleen wie doet en durft dat?

  3. De wereld is gecompliceerd en met name de "onderklasse" voelt zich onmachtig om daar invloed op uit te oefenen. Bestaanszekerheden worden bedreigd door globalisering en immigratie van vreemdelingen die feitelijk ook tot die onderklasse behoren. Doordat handelingsperspectief ontbreekt is het nodig om meer mogelijkheden te creeëren op kleine schaal: met name de eigen woon- en leefomgeving. Geef meer verantwoordelijkheid aan buurtbewoners om de kwaliteit van hun eigen leefomgeving te verbeteren. Ik ben tegen referenda zoals die tot nu toe worden georganiseerd, maar op kleine schaal, zodat iedereen de consequenties kan begrijpen, zou dat heel goed mogelijk kunnen zijn.

  4. De waardering van ambachtelijk handwerk is schandelijk laag (in Duitsland is dat mijns inziens al beter), tot uiting komend in lage lonen en weinig goede scholing. Respect hebben voor goed handwerk, moet veel meer konkreet tot uiting komen in bv. prijzen, wedstrijden, tentoonstellingen en media-aandacht. Volgens mij kwam die beroepstrots in de middeleeuwen met het gildesysteem beter tot zijn recht.

Tags
geen tags